1
00:00:05,058 --> 00:00:09,720
[Kobiecy głos osoby zapowiadającej:] Spotykamy się dzisiaj dzięki dofinansowaniu
z programu Narodowego Centrum Kultury

2
00:00:09,800 --> 00:00:14,200
„Interwencje” i tematem dzisiejszego
spotkania są granice

3
00:00:14,280 --> 00:00:18,920
w pracy z ludźmi.
Prowadzą Ula i Krzysiek Głowaccy. Zaczynajcie.

4
00:00:19,000 --> 00:00:23,840
[Krzysiek:] Dobrze, dziękujemy bardzo za wprowadzenie.
Zazwyczaj sami to robimy i jakoś

5
00:00:23,920 --> 00:00:28,160
tak nam dziwnie, prawda? Słuchajcie,
bardzo miło was widzieć, to po pierwsze.

6
00:00:28,240 --> 00:00:32,760
Cieszymy się, że jesteście, cieszymy się,
że za miesiąc też się widzimy na Slocie.

7
00:00:32,840 --> 00:00:36,760
I z niektórymi z was się znamy,
z niektórymi się, mam nadzieję,

8
00:00:36,840 --> 00:00:40,080
poznamy na festiwalu
jeszcze bardziej. Tak że fajnie,

9
00:00:40,160 --> 00:00:43,320
że tu jesteście
i my też się cieszymy, że jesteśmy.

10
00:00:43,400 --> 00:00:46,440
I pozwólcie,
że na początek też się przedstawimy:

11
00:00:46,520 --> 00:00:50,280
co robimy, kim jesteśmy
i trochę o czym będziemy dzisiaj mówić.

12
00:00:50,960 --> 00:00:54,120
[Ula:] Nazywamy się Ula i Krzysiek Głowaccy.

13
00:00:54,200 --> 00:00:59,120
Jesteśmy psychologami, psychoterapeutami,
na co dzień pracujemy w gabinecie,

14
00:00:59,200 --> 00:01:02,520
ale też prowadzimy
taki projekt „Szczęśliwi razem”,

15
00:01:02,600 --> 00:01:05,520
w którym wspieramy w budowaniu relacji.

16
00:01:05,600 --> 00:01:10,560
Generalnie tematy okołorelacyjne,
w tym granice, są bardzo naszym

17
00:01:10,640 --> 00:01:14,600
tematem i bardzo się cieszymy,
że dzisiaj będziemy mogli się z wami

18
00:01:14,680 --> 00:01:19,760
podzielić takim kawałkiem na ten temat.
Przyznamy, że mieliśmy małe wyzwanie,

19
00:01:19,840 --> 00:01:22,480
żeby wybrać rzeczy,
które są najważniejsze,

20
00:01:22,560 --> 00:01:27,480
więc to będzie taka esencja.
Chcemy wam dać taką inspirację do tego,

21
00:01:27,560 --> 00:01:31,080
jak można o siebie dbać
w kontekście granic właśnie.

22
00:01:31,920 --> 00:01:38,000
Szczególnie będziemy kierować
nasze informacje tutaj w stronę szefów.

23
00:01:38,080 --> 00:01:41,640
Wiem, że część z was tutaj
też jest w trochę innych funkcjach,

24
00:01:41,720 --> 00:01:46,200
więc bardzo chętnie odpowiemy na wasze
potrzeby już w części ćwiczeniowej też.

25
00:01:46,378 --> 00:01:48,440
[Krzysiek:] Jeszcze tylko dodam w takim kontekście

26
00:01:48,520 --> 00:01:52,600
przedstawienia się, że na Slocie
zajmujemy się od pewnie już

27
00:01:52,680 --> 00:01:56,520
dziesięciu lat warsztatami,
wspieramy Dorotę

28
00:01:56,600 --> 00:02:01,920
i Pawła Ogrodzkich i szefujemy
tak zwanym warsztatom różnym do tej pory,

29
00:02:02,000 --> 00:02:05,720
a teraz z tych różnych wyodrębniły
się też tak zwane warsztaty

30
00:02:05,800 --> 00:02:09,560
psychoedukacyjne, więc my będziemy
się nimi zajmować na Slocie.

31
00:02:09,640 --> 00:02:15,400
Dobrze. I trochę jak myśleliśmy
o tych granicach, to stwierdziliśmy,

32
00:02:15,480 --> 00:02:19,560
że przydałaby nam się jakaś metafora
i będziemy o tych granicach mówili

33
00:02:19,640 --> 00:02:23,440
właśnie w taki sposób,
jak tutaj przedstawiamy, że możemy

34
00:02:23,520 --> 00:02:28,080
je tworzyć na różne sposoby,
że to mogą być takie twierdze, kempingi

35
00:02:28,160 --> 00:02:33,600
albo osiedla domków. I ta metafora jakoś
będzie nam towarzyszyła przez cały czas.

36
00:02:33,680 --> 00:02:36,720
Natomiast tak naprawdę
na początek chcieliśmy

37
00:02:36,800 --> 00:02:39,400
was zapytać też o to i poprosimy

38
00:02:39,480 --> 00:02:43,320
o takie odpowiedzi właśnie w czacie.
Gdybyście mieli powiedzieć pierwszą

39
00:02:43,400 --> 00:02:47,920
rzecz, jaka wam się kojarzy z granicami,
pierwsze skojarzenie, jakie jest, to co

40
00:02:48,001 --> 00:02:52,481
byście powiedzieli?
Napiszcie proszę, bardzo jesteśmy ciekawi.
[Ula:] To może być jakiś

41
00:02:52,560 --> 00:02:55,800
obraz, to może być jakieś słowo, no coś,

42
00:02:55,880 --> 00:03:00,320
co wam się kojarzy, jak myślicie
sobie granice, stawianie granic.

43
00:03:00,400 --> 00:03:05,160
[Krzysiek:] Przyjmowanie czyichś granic.
Co tutaj się w was pojawia? Trochę będziemy

44
00:03:05,240 --> 00:03:08,160
was do tego zachęcać.
OK. Że to jest informacja,

45
00:03:08,240 --> 00:03:13,360
że to jest dbanie o swoje potrzeby. Super.
[Ula:] Że to jest jakieś poznawanie granic.

46
00:03:13,440 --> 00:03:18,280
[Krzysiek:] Że czasem to jest walka o przetrwanie. OK.
Ciekawe dla mnie jest to stwierdzenie

47
00:03:18,360 --> 00:03:22,920
o tym poznawaniu granic, bo to jest coś,
co rzeczywiście musimy jakoś rozpoznać:

48
00:03:23,000 --> 00:03:27,280
gdzie one są, jak je zakomunikować.
Że to jest jakaś strefa bezpieczeństwa.

49
00:03:28,600 --> 00:03:33,640
„Zamkniętość”, fajne słowo,
i jednocześnie przestrzeń. Ciekawe,

50
00:03:33,720 --> 00:03:37,920
że z jednej strony ta zamkniętość
jest jakoś czymś, co ogranicza,

51
00:03:38,000 --> 00:03:41,280
a z drugiej strony jest jakaś
przestrzeń w tej granicy.

52
00:03:41,360 --> 00:03:45,160
No dobrze, zobaczcie, że tych skojarzeń
jest dużo, że one są jakoś

53
00:03:45,240 --> 00:03:49,360
różne. Barbara mówi, że jest zaskoczona,
że tak daleko się przesunęłam,

54
00:03:49,440 --> 00:03:53,800
żeby innym było dobrze. Czyli trochę
tam słyszę, że też jest, wiecie, jakoś

55
00:03:53,880 --> 00:03:57,880
tak o kontakcie z innymi ludźmi,
o budowaniu relacji tak naprawdę,

56
00:03:57,960 --> 00:04:02,360
że kiedy mi jest dobrze,
kiedy komuś innemu jest dobrze. OK.

57
00:04:02,440 --> 00:04:05,120
[Ula:] To jest jakiś koniec odpowiedzialności,

58
00:04:05,200 --> 00:04:10,440
ale też jest coś,
co wolę negocjować niż stawiać.

59
00:04:10,520 --> 00:04:16,440
Super, dziękujemy wam bardzo. Zapytaliśmy
o to dlatego, że z naszego doświadczenia,

60
00:04:16,520 --> 00:04:21,560
ale też chyba z naszej takiej pracy
wewnętrznej też, te granice to zwykle

61
00:04:21,640 --> 00:04:26,200
nie jest łatwy temat i że faktycznie
to jest tak, że je poznajemy,

62
00:04:26,280 --> 00:04:30,920
ale też potrzebujemy je cały czas
poznawać, że one się zmieniają,

63
00:04:31,000 --> 00:04:37,360
że my się zmieniamy i te granice też razem
z nami się zmieniają, ale też fajnie

64
00:04:37,440 --> 00:04:42,080
zatrzymał mnie ten komentarz
o negocjowaniu zamiast stawiania.

65
00:04:42,160 --> 00:04:46,920
No i to też ciekawe, że zobaczcie,
że te granice potrafią nam się kojarzyć

66
00:04:47,000 --> 00:04:51,840
też z czymś trochę ostrym. Myślę sobie,
że to stawianie to być może to jest,

67
00:04:51,920 --> 00:04:55,120
tak jak ja przynajmniej,
mi się te granice kiedyś kojarzyły,

68
00:04:55,200 --> 00:04:59,400
że one są takie nieprzyjemne, jak ktoś
stawia granice, to tak ostro, a przecież

69
00:04:59,480 --> 00:05:01,680
tak nie musi być. To też jest coś,

70
00:05:01,760 --> 00:05:06,040
co może budować relacje
i też na Slocie może budować tak naprawdę.

71
00:05:06,120 --> 00:05:11,000
I też my, wnosząc coś, myślę tutaj
w kontekście Slotu, ale w ogóle działając

72
00:05:11,080 --> 00:05:16,440
z ludźmi, bardzo potrzebujemy
być w kontakcie ze swoimi granicami.

73
00:05:16,520 --> 00:05:20,720
I zaraz wam trochę powiemy,
czym tak naprawdę jest bycie w kontakcie

74
00:05:20,800 --> 00:05:25,400
z granicami, no bo potem z tego miejsca
możemy właśnie o nie jakoś zadbać.

75
00:05:25,480 --> 00:05:30,080
[Krzysiek:] Tak, mnie też ten komentarz o negocjowaniu
granic jakoś zatrzymał, bo rzeczywiście

76
00:05:30,160 --> 00:05:34,320
to jest pytanie, czy my granice stawiamy,
czy ustalamy, gdzie one są, nie?

77
00:05:34,400 --> 00:05:38,560
Tak, żeby tej drugiej osobie było dobrze,
a z drugiej strony nie zawsze wiemy też,

78
00:05:38,640 --> 00:05:42,840
kto po drugiej stronie jest, więc być może
czasem potrzebujemy tego, a czasem tego.

79
00:05:43,240 --> 00:05:49,080
Dobrze, to w takim razie próbuję zmienić
slajd. OK. Trochę będziemy o tym mówić.

80
00:05:49,160 --> 00:05:53,760
W sensie na początku przejdziemy
się właśnie po takiej drodze wśród granic,

81
00:05:53,840 --> 00:05:58,960
będziemy mówili o tym, po co są. Powiemy
o tych twierdzach, kempingach i osiedlach,

82
00:05:59,040 --> 00:06:03,080
jak ta metafora tutaj
może nam w kontekście granic działać.

83
00:06:03,160 --> 00:06:07,280
Troszkę powiemy o tym, skąd się biorą
te granice, jakie są nasze granice,

84
00:06:07,360 --> 00:06:12,080
gdzie my je stawiamy i potem przejdziemy
do takiego kawałka bardziej festiwalowego,

85
00:06:12,160 --> 00:06:15,600
praktycznego, czyli zastanowimy
się trochę, jak o nie zadbać

86
00:06:15,680 --> 00:06:18,520
właśnie na festiwalu,
jak szanować granice innych,

87
00:06:18,600 --> 00:06:23,320
ale też swoje i co robić
w sytuacjach konfliktów albo w sytuacjach,

88
00:06:23,400 --> 00:06:28,400
które sprawiają, że te granice są jakoś
trudne do stawiania z różnych powodów.

89
00:06:28,480 --> 00:06:31,160
[Ula:] I z jednej strony będziemy
mówić dość ogólnie,

90
00:06:31,240 --> 00:06:35,360
a z drugiej strony będziemy chcieli
wam też zwrócić uwagę na takie aspekty

91
00:06:35,440 --> 00:06:38,640
komunikacyjne,
czyli jak możemy komunikować granice,

92
00:06:38,720 --> 00:06:43,760
ale też w ogóle, jak możemy dealować
z granicami. Tak można to powiedzieć.

93
00:06:43,840 --> 00:06:47,480
[Krzysiek:] I na początku pewnie będziemy
mówili trochę teoretycznie, w sensie

94
00:06:47,560 --> 00:06:51,240
to będzie bardziej wykład, też
w kontekście tego, na co się umawialiśmy

95
00:06:51,321 --> 00:06:55,441
w ramach tego projektu, a później będzie
też taka część bardziej warsztatowa.

96
00:06:55,640 --> 00:06:58,920
Dobra. I zobaczcie,
jak sobie zadamy to pytanie,

97
00:06:59,000 --> 00:07:03,320
po co są granice,
to one często nie są widzialne.

98
00:07:03,400 --> 00:07:07,640
W sensie granice, nie wiem,
między państwami jakoś są ustalone, czasem

99
00:07:07,720 --> 00:07:13,040
budujemy jakieś zasieki albo czasem
w ogóle ona jest tylko i wyłącznie umowna.

100
00:07:13,120 --> 00:07:16,800
I w kontekście
takim interpersonalnym to ta granica

101
00:07:16,880 --> 00:07:21,320
jest jakoś taką niewidzialną linią
między tym, co nasze, a co nie nasze.

102
00:07:21,400 --> 00:07:27,040
Tym, co moje, a tym, co nie moje. I my tę
linię, ponieważ ona jest niewidzialna,

103
00:07:27,120 --> 00:07:31,720
możemy jakoś przekraczać, ale możemy
ją też komunikować, możemy mówić,

104
00:07:31,800 --> 00:07:36,600
że tu jest ta granica i tutaj nie chcemy,
żeby ktokolwiek inny wchodził.

105
00:07:36,680 --> 00:07:41,280
I to nie jest jakiś taki wielki
mur, który ma kogoś trzymać z daleka,

106
00:07:41,360 --> 00:07:46,840
ale raczej taka informacja, że no właśnie,
do tego momentu ktoś jest mile widziany,

107
00:07:46,920 --> 00:07:51,400
a potem już niekoniecznie.
To też będzie różnie w kontekście

108
00:07:51,480 --> 00:07:55,080
różnych osób, bo jednym osobom
możemy pozwalać na trochę więcej,

109
00:07:55,160 --> 00:07:59,680
innym osobom będziemy pozwalać na trochę
mniej. Jednych będziemy wpuszczać dalej,

110
00:07:59,760 --> 00:08:05,680
a innych będziemy gdzieś tam
trzymać trochę na dystans. I te granice,

111
00:08:07,480 --> 00:08:11,880
no właśnie, one niekoniecznie
są po to, żeby się odgrodzić od ludzi,

112
00:08:11,960 --> 00:08:17,800
tylko po to, żeby móc jakoś
z nimi być dłużej, bez urazy.

113
00:08:17,880 --> 00:08:21,720
Że w momencie, kiedy ktoś nie wie,
gdzie są nasze granice i ciągle

114
00:08:21,800 --> 00:08:25,840
będzie je przekraczał, to w nas
się będzie budziła jakaś taka złość,

115
00:08:25,920 --> 00:08:31,360
będzie się budził jakiś taki opór,
więc te granice są z jednej strony po to,

116
00:08:31,440 --> 00:08:35,920
żeby chronić nas, ale z drugiej
strony też są tak naprawdę po to,

117
00:08:36,000 --> 00:08:38,840
żeby chronić w jakiś sposób relacje.

118
00:08:38,920 --> 00:08:43,520
[Ula:] I tutaj bardzo istotne też jest to,
że z tymi granicami, to co Krzysiek

119
00:08:43,600 --> 00:08:47,400
powiedział przed chwilą,
związana jest nasza złość. I czasem,

120
00:08:47,480 --> 00:08:52,240
jeżeli mamy wyzwanie ze stawianiem
granic, negocjowaniem i dbaniem o granice,

121
00:08:52,320 --> 00:08:56,600
jakkolwiek to nazwiemy,
to dobrze jest pomyśleć o tym,

122
00:08:56,680 --> 00:09:01,760
jak ja się mam ze swoją złością.
Dlatego, że my złości często nie lubimy

123
00:09:01,840 --> 00:09:06,880
albo uważamy, że ona jest nam jakoś
zagrażająca, a złość jest jedyną emocją,

124
00:09:06,960 --> 00:09:11,160
która, słuchajcie, tak długo
krzyczy, aż my ją usłyszymy,

125
00:09:11,240 --> 00:09:15,400
bo tak bardzo dba o nasz
dobrostan, tak bardzo dba o to,

126
00:09:15,480 --> 00:09:20,920
żebyśmy m.in. siebie nie przekraczali,
czy jakoś siebie słyszeli.

127
00:09:21,000 --> 00:09:25,240
I jeśli jesteś tutaj
dzisiaj i masz taką myśl,

128
00:09:25,320 --> 00:09:29,680
że trudno mi jakoś ze stawianiem
granic, może trudno mi jest też z tym,

129
00:09:29,760 --> 00:09:33,040
że inni stawiają granice,
często też nie dajemy prawa

130
00:09:33,120 --> 00:09:36,680
innym, jeśli sobie czegoś
nie dajemy, tak, do czegoś prawa,

131
00:09:36,760 --> 00:09:40,480
no i z granicami jest podobnie,
to warto się zastanowić, jak ja się mam

132
00:09:40,560 --> 00:09:44,280
ze swoją złością i czy ja w ogóle mam
do niej dostęp. Bo to złość będzie tą

133
00:09:44,360 --> 00:09:49,400
emocją, która mi pokaże, że tak, tu
już się kończę. Czyli tu już moje emocje

134
00:09:49,480 --> 00:09:53,520
na przykład za duże są dla mnie
emocje i nie chcę w to wchodzić.

135
00:09:53,600 --> 00:09:58,000
Tu moje potrzeby mam zupełnie inne
i już po prostu dłużej nie uciągnę.

136
00:09:58,080 --> 00:10:00,640
Ale będziemy czuli tę złość i ta złość,

137
00:10:00,720 --> 00:10:03,680
ponieważ jest z jednej
strony taką informacją

138
00:10:03,760 --> 00:10:07,520
o naszych granicach, ale z drugiej
strony złość jest też taką mocą, która nas

139
00:10:07,600 --> 00:10:10,880
pcha do działania. Więc my potrzebujemy
być w kontakcie ze złością,

140
00:10:10,960 --> 00:10:14,800
żeby tak naprawdę móc zadziałać
w kontekście ochrony naszych granic.

141
00:10:14,880 --> 00:10:19,320
[Krzysiek:] Tak. I ta złość będzie bardzo ważną
właśnie taką informacją, że jeśli ktoś

142
00:10:19,400 --> 00:10:23,440
nam depcze na odciski, to w końcu
nas to będzie wkurzać. Jeśli ktoś

143
00:10:23,520 --> 00:10:28,080
będzie przekraczał nasze granice,
to będzie nas to jakoś irytować i ta złość

144
00:10:28,160 --> 00:10:34,280
może być takim bardzo ważnym sygnałem
od nas samych do nas samych. Coś jeszcze?

145
00:10:34,360 --> 00:10:38,440
[Ula:] Tak, chciałam dodać jeszcze to,
że jeśli ignorujemy nasze granice

146
00:10:38,520 --> 00:10:42,480
albo jeśli ignorujemy naszą złość,
która mówi nam o naszych granicach,

147
00:10:42,560 --> 00:10:46,720
to nie jest kwestia tylko tego,
że my jakoś to przetrzymamy, że granice

148
00:10:46,800 --> 00:10:50,920
są tak ważnym tematem w naszej pracy
z ludźmi, ponieważ jeśli nie zwracamy

149
00:10:51,000 --> 00:10:55,320
na to uwagi, jeśli nie będziemy o to dbać,
to ostatecznie bardzo często możemy

150
00:10:55,400 --> 00:11:01,840
skończyć z wypaleniem, możemy skończyć
z jakimiś wybuchami złości. Nie wiem,

151
00:11:01,920 --> 00:11:05,680
czy macie takie doświadczenie,
ale bardzo często nie chcemy być źli

152
00:11:05,760 --> 00:11:10,120
i po prostu ta jedna mała rzecz,
i wybuchamy. To, że nie chronimy naszych

153
00:11:10,200 --> 00:11:14,560
granic, kończy się bardzo często tym,
że nie mamy siły do działania, odpycha

154
00:11:14,640 --> 00:11:18,720
nas od działania, czyli coś, co kochamy
robić, na przykład myślę też w kontekście

155
00:11:18,800 --> 00:11:21,040
Slotu,
jeśli nie będziemy dbali o nasze granice,

156
00:11:21,120 --> 00:11:24,440
może się skończyć tym, że ja w ogóle
nie będę chciała o Slocie słyszeć.

157
00:11:24,520 --> 00:11:29,840
I jeszcze jedną możliwością jest to,
że i tak będziemy tę złość wyrażać,

158
00:11:29,920 --> 00:11:33,720
taką agresją, taką złością nie wprost,
mówimy o takiej biernej agresji,

159
00:11:33,800 --> 00:11:37,160
czyli tak czy siak będziemy
gdzieś sarkastyczni, będziemy jakoś

160
00:11:37,240 --> 00:11:41,000
złośliwi do naszych wolontariuszy,
do ludzi, z którymi współpracujemy,

161
00:11:41,080 --> 00:11:44,160
bo na przykład
właśnie ta złość tak bardzo będzie chciała

162
00:11:44,240 --> 00:11:47,280
nam coś powiedzieć,
że będziemy ją wyrażać w taki sposób.

163
00:11:47,360 --> 00:11:51,160
[Krzysiek:] Jednocześnie, zobaczcie, że po drugiej
stronie ci ludzie mogą nie wiedzieć

164
00:11:51,240 --> 00:11:54,880
w ogóle, dlaczego my jesteśmy
tacy wkurzeni, no bo oni czegoś chcieli,

165
00:11:54,960 --> 00:11:56,400
oni przychodzą do nas,

166
00:11:56,480 --> 00:12:00,200
ale oni tej granicy nie widzieli,
bo my jej nie zakomunikowaliśmy, nie?

167
00:12:00,280 --> 00:12:04,080
Więc to może dodatkowo
powodować takie problemy i wyzwania.

168
00:12:05,000 --> 00:12:08,160
Krótko jeszcze o takich pięciu
funkcjach granic.

169
00:12:08,240 --> 00:12:12,200
To, co Ula właściwie teraz przed chwilą
mówiła, to była w dużej mierze

170
00:12:12,280 --> 00:12:16,520
taka ochronna funkcja, nie? Że granice
chronią naszą energię, czas, emocje,

171
00:12:17,360 --> 00:12:22,480
przed jakimś takim wyczerpaniem,
przed tym, że my wydamy siebie

172
00:12:22,560 --> 00:12:27,720
całego czy całą od razu.
One mówią też jakoś o naszej

173
00:12:27,800 --> 00:12:32,240
tożsamości. Mówią o tym, kim ja jestem,
kim nie jestem, co dla mnie jest ważne,

174
00:12:32,320 --> 00:12:36,240
z czym się zgadzam, na co się zgadzam
być może, na co się nie zgadzam.

175
00:12:36,320 --> 00:12:41,920
Czyli trochę mówią o tym,
kim jesteśmy i pomagają nam się oddzielić

176
00:12:42,000 --> 00:12:45,920
od oczekiwań innych. I myślę sobie,
że to ustawianie granic i mówienie,

177
00:12:46,000 --> 00:12:49,920
że tu jest moja granica,
że ja na to się jestem w stanie zgodzić,

178
00:12:50,000 --> 00:12:54,720
ale dalej już nie pójdę, to będzie coś,
co też możemy w granicach zauważyć.

179
00:12:56,240 --> 00:13:02,600
Relacyjna i zobaczcie,
że my się możemy spotkać z drugim

180
00:13:02,680 --> 00:13:07,880
człowiekiem w inności. W sensie
jeśli my ze wszystkim się będziemy

181
00:13:07,960 --> 00:13:11,960
zgadzać i na wszystko
się będziemy zgadzać, nie będziemy

182
00:13:12,040 --> 00:13:16,520
zaznaczali właśnie jakiejś naszej
tożsamości, jakiejś naszej granicy,

183
00:13:16,600 --> 00:13:19,880
to trudno tak naprawdę
będzie nam budować relacje,

184
00:13:19,960 --> 00:13:25,040
dlatego że nie będziemy widzieli, gdzie
my się kończymy, gdzie jest coś nasze,

185
00:13:25,120 --> 00:13:29,840
gdzie jest coś już
nie naszego i wtedy to budowanie relacji

186
00:13:29,920 --> 00:13:34,320
będzie trudniejsze. Nie możemy
ich budować, jeśli się zlewamy z sobą,

187
00:13:34,400 --> 00:13:38,200
musi być jakaś granica między nami,
żeby ta relacja była możliwa.

188
00:13:39,440 --> 00:13:45,040
Na jakimś poziomie to jest też kwestia
takiej regulacji. Myślę sobie o festiwalu,

189
00:13:45,120 --> 00:13:49,840
myślę sobie o różnych współpracach,
o takich kontekstach, no to stawianie

190
00:13:49,920 --> 00:13:54,800
granic ma też taką właśnie funkcję
regulacyjną, która porządkuje współpracę.

191
00:13:54,880 --> 00:13:59,640
Dlatego, że jeśli one są jasno ustawione,
mamy jasne granice, jasne zasady,

192
00:13:59,720 --> 00:14:03,720
to jest mniej tak naprawdę
jakichś takich tarć, mniej niedomówień,

193
00:14:03,800 --> 00:14:07,960
tylko po prostu bardziej wiemy,
nie wiem, kto za co odpowiada,

194
00:14:08,040 --> 00:14:12,000
bardziej wiemy, czego możemy
od kogoś wymagać, czego nie wymagać.

195
00:14:12,880 --> 00:14:19,400
I wreszcie takim ostatnim kawałkiem
jest ta funkcja komunikacyjna, czyli to,

196
00:14:19,480 --> 00:14:24,200
że kiedy granice są,
ale jeśli one są niewypowiedziane,

197
00:14:24,280 --> 00:14:27,800
to ta druga strona nie ma
informacji, gdzie może pójść,

198
00:14:27,880 --> 00:14:33,200
do jakiego momentu może się posunąć, o co
może nas poprosić i kiedy my powiemy nie.

199
00:14:33,280 --> 00:14:35,920
Nie do końca wie,
jak z nami współpracować,

200
00:14:36,000 --> 00:14:39,880
żeby nam nie nadepnąć na odcisk,
żeby nie wzbudzić naszej złości.

201
00:14:41,480 --> 00:14:45,920
I z czasem niewypowiedziane granice

202
00:14:46,000 --> 00:14:49,440
będą się zamieniały
właśnie w jakąś bierną agresję,

203
00:14:49,520 --> 00:14:54,680
czy w jakieś pretensje, które gdzieś tam
się będą pojawiały właśnie o to, że ktoś

204
00:14:54,760 --> 00:15:00,140
czegoś nie uszanował, a on niekoniecznie
o tym w ogóle wiedział. Dobrze, idziemy dalej?

205
00:15:00,240 --> 00:15:05,160
No i właśnie, chcielibyśmy wam zaproponować
taką trochę metaforę twierdz, kempingów

206
00:15:05,640 --> 00:15:11,040
i osiedli domków, które będą mówiły
o tym, jak my te granice możemy stawiać,

207
00:15:11,120 --> 00:15:15,400
jak my te granice możemy określać
względem siebie i trochę będziemy

208
00:15:15,480 --> 00:15:19,161
was zapraszali do tego,
żeby w tych obrazach się odnaleźć.

209
00:15:20,961 --> 00:15:24,031
I pierwszy sposób... Ty czy ja?
[Ula:] Ty.
[Krzysiek:] Ja? Dobrze. [lekki śmiech]

210
00:15:25,920 --> 00:15:32,120
Pierwszy sposób budowania granic to takie granice,
które są bardzo sztywne.

211
00:15:32,200 --> 00:15:38,800
Jak sobie myślicie o jakiejś twierdzy,
nawet jak ja sobie myślę o klasztorze

212
00:15:38,880 --> 00:15:45,280
w Lubiążu, to tam jest, wiecie,
gruby mur, przynajmniej w wielu miejscach.

213
00:15:45,360 --> 00:15:50,840
Jest fosa, jest jakaś jedna brama,
w Lubiążu akurat trochę więcej,

214
00:15:50,920 --> 00:15:56,240
ale jest jakaś straż przy
wejściu. [lekki śmiech] Wszystko jest na początek,

215
00:15:56,320 --> 00:16:00,960
zanim ktoś wejdzie,
to musi się spotkać z czymś takim.

216
00:16:01,040 --> 00:16:05,240
Natomiast już odchodząc
od metafory Lubiąża, bo myślę sobie,

217
00:16:05,320 --> 00:16:11,080
że choć to też ma jakieś tam znaczenie,
żeby tam były tylko osoby, które chcemy,

218
00:16:11,160 --> 00:16:15,880
żeby były, które mają identyfikatory
i które jakoś tam przychodzą,

219
00:16:15,960 --> 00:16:20,720
żeby albo służyć, albo żeby korzystać
z tego, co festiwal daje.

220
00:16:20,800 --> 00:16:24,640
I w momencie, kiedy wejdzie,
to te granice się przesuwają.

221
00:16:24,720 --> 00:16:28,320
Te granice trochę stają
się takimi granicami kempingowymi.

222
00:16:28,400 --> 00:16:30,560
Bo wiemy już, że tam są sami swoi.

223
00:16:30,640 --> 00:16:35,200
I teraz te granice,
które są w tej metaforze

224
00:16:35,280 --> 00:16:38,040
twierdzą. To są granice,
które są bardzo sztywne.

225
00:16:38,120 --> 00:16:44,840
Z zasady „na nie”. Z zasady
nie chcę nikogo wpuszczać,

226
00:16:44,920 --> 00:16:51,480
tylko buduję wokół siebie mury.
I czasem takie granice są potrzebne,

227
00:16:51,560 --> 00:16:55,320
ale jednocześnie one mają
swoje różne konsekwencje.

228
00:16:55,400 --> 00:17:00,800
Z jednej strony one wyglądają
na taką siłę, niezależność, możemy

229
00:17:02,520 --> 00:17:06,560
mieć takie poczucie, że my sobie ze
wszystkim damy radę, nie prosimy o pomoc,

230
00:17:06,640 --> 00:17:11,640
sami sobie poradzimy,
jeśli coś ustalamy, to tak jest i koniec.

231
00:17:12,440 --> 00:17:15,920
I to jest taka duża zasadniczość.

232
00:17:16,000 --> 00:17:17,360
[Ula:] Takie usztywnienie się.

233
00:17:17,440 --> 00:17:19,240
[Krzysiek:] Takie bardzo duże usztywnienie.

234
00:17:19,320 --> 00:17:23,320
Myślę sobie znowu w kontekście
festiwalów, w kontekście szefów ekip,

235
00:17:23,400 --> 00:17:27,200
że to są tacy szefowie,
choć nie ma ich chyba jakoś bardzo dużo,

236
00:17:27,280 --> 00:17:30,600
do których nikt nie śmie
podejść z jakimś problemem,

237
00:17:30,680 --> 00:17:35,520
bo obawiają się, że jak z czymś podejdą,
to od razu będzie obawa przed tym,

238
00:17:35,600 --> 00:17:38,920
że zostaną jakoś tam zrugani,
że coś jest nie tak.

239
00:17:39,000 --> 00:17:42,960
[Ula:] Z drugiej strony możemy mieć
takie granice, które my tutaj

240
00:17:43,040 --> 00:17:47,280
jakoś nazwaliśmy kempingiem.
To jest przeciwieństwo twierdzy,

241
00:17:47,360 --> 00:17:50,840
czyli to są takie granice,
które są bardzo luźne.

242
00:17:50,920 --> 00:17:54,040
Czyli to jest taka płachta
materiału zamiast ścian,

243
00:17:54,120 --> 00:17:56,360
czyli coś bardzo takiego delikatnego.

244
00:17:56,440 --> 00:18:01,120
Dlatego każdy może wejść, gdzie chce.
Tak naprawdę nie jesteśmy w żaden sposób

245
00:18:01,200 --> 00:18:05,040
odgrodzeni, nie wiadomo, gdzie się kończy
ten namiot, no trochę wiadomo tymi

246
00:18:05,120 --> 00:18:09,080
linkami, ale tak naprawdę to nie wiadomo,
czy można się rozbić bliżej, czy dalej,

247
00:18:09,160 --> 00:18:13,280
czyli że te granice są dosyć
takie zatarte i niejednoznaczne.

248
00:18:13,360 --> 00:18:17,880
To są te sytuacje,
w których nam jest trudno pokazać,

249
00:18:17,960 --> 00:18:22,600
gdzie my się kończymy,
gdzie jesteśmy my, to jest ten moment,

250
00:18:22,680 --> 00:18:27,280
w którym bardzo trudno
jest nam to komunikować i powody są różne,

251
00:18:27,360 --> 00:18:31,440
zaraz o powodach porozmawiamy,
ale to są takie myśli na przykład,

252
00:18:31,520 --> 00:18:34,640
które mamy,
że w kontekście Slotu, na przykład,

253
00:18:34,720 --> 00:18:39,800
że ktoś ma zmianę i myślisz sobie, no
dobra, to zostanę jeszcze na tę jedną zmianę,

254
00:18:39,880 --> 00:18:43,880
bo ktoś się wykruszył na przykład,
tak? Albo no nie umiem odmówić,

255
00:18:43,960 --> 00:18:47,320
więc wezmę wszystko na siebie,
albo że ktoś na przykład,

256
00:18:47,400 --> 00:18:50,480
też granicę możemy czuć
w kontekście emocji innych osób,

257
00:18:50,560 --> 00:18:54,520
czyli jeżeli ktoś coś przeżywa,
ja się zlewam z emocjami tej osoby,

258
00:18:54,600 --> 00:18:58,840
czyli nie ma
takiej granicy między mną a kimś,

259
00:18:58,920 --> 00:19:02,760
jestem taka bardzo dostępna
i zawsze się na wszystko zgadzam.

260
00:19:02,840 --> 00:19:07,040
I z zewnątrz to może wyglądać
na taką dużą otwartość i serdeczność,

261
00:19:07,120 --> 00:19:11,640
i to też to może być, bo oczywiście
nie mówimy, że nie, ale tak naprawdę

262
00:19:11,720 --> 00:19:15,840
jeżeli myślimy o tych granicach,
które są jakoś nieustalone,

263
00:19:15,920 --> 00:19:20,720
to one często wiążą się w środku
u takiej osoby z dużym przeciążeniem,

264
00:19:20,800 --> 00:19:25,840
z braniem odpowiedzialności za sprawy,
które do niej nie należą, i z takim

265
00:19:28,080 --> 00:19:34,040
poczucie poświęcania się kosztem
siebie. I to jest na przykład na festiwalu

266
00:19:34,120 --> 00:19:38,720
taka postawa szefa, który robi
wszystko, całą robotę za swoją ekipę,

267
00:19:38,800 --> 00:19:43,200
no i na przykład trzeciego dnia
już wybucha, albo właśnie odpada,

268
00:19:43,280 --> 00:19:47,880
albo ciągnie nawet cały festiwal,
ale kolejnego roku już w ogóle nie chce,

269
00:19:47,960 --> 00:19:53,360
więc to są te momenty,
w których my zupełnie siebie poświęcamy.

270
00:19:53,440 --> 00:19:58,960
I chcę tutaj dać jedną gwiazdkę,
ponieważ ważne jest, dwie rzeczy są ważne.

271
00:19:59,040 --> 00:20:02,520
Jedna, żeby oddzielić
poświęcenie od zaangażowania.

272
00:20:02,600 --> 00:20:05,640
Nie wiem, czy możemy
użyć naszego porównania. [śmiech]

273
00:20:05,720 --> 00:20:08,640
[Krzysiek:] Nasze ulubione porównanie
w kontekście poświęcenia,

274
00:20:08,720 --> 00:20:12,320
czym się różni poświęcenie
i zaangażowanie, jest na przykładzie

275
00:20:12,400 --> 00:20:18,600
jajecznicy na boczku, dla której kura
się zaangażowała, a świnia się poświęciła.

276
00:20:19,601 --> 00:20:24,041
[Ula:] Mamy nadzieję, że się uśmiechnęliście tam
po drugiej stronie. Natomiast to fajnie, [śmiech]

277
00:20:24,120 --> 00:20:28,960
fajnie, nie fajnie, ale ten przykład
pokazuje właśnie różnicę między tym,

278
00:20:29,040 --> 00:20:32,600
że my potrzebujemy się angażować,
ale z tym poświęcaniem

279
00:20:32,680 --> 00:20:37,400
to może niekoniecznie, bo potem
już nic nie zostanie, to jest jedna rzecz,

280
00:20:37,480 --> 00:20:42,240
a druga, że czasem my możemy
w kontekście granic na przykład czuć,

281
00:20:42,320 --> 00:20:45,000
że kurczę, to będzie dla mnie trudne,

282
00:20:45,080 --> 00:20:49,600
żebym teraz wzięła jeszcze jedną zmianę
albo żebym coś zrobiła za kogoś,

283
00:20:49,680 --> 00:20:54,040
ale ja decyduję, że chcę to zrobić
mimo tego, że czuję zmęczenie, nie wiem,

284
00:20:54,120 --> 00:20:57,880
że mi się nie chce albo,
że nie wiem, przyjmę jedną osobę więcej

285
00:20:57,960 --> 00:21:02,240
na warsztat, bo mam materiały, ale czuję,
że trochę będzie za dużo, ale jednak

286
00:21:02,320 --> 00:21:06,800
jeszcze dam radę. Czyli wiecie, ja ze sobą,
no właśnie tak jak wcześniej to padło,

287
00:21:06,880 --> 00:21:10,560
negocjuję, ale też sprawdzam,
nie? Czyli w granicach chodzi o to,

288
00:21:10,640 --> 00:21:14,960
żebyśmy mieli tę wolność w decydowaniu,
bo jeśli ja mam wolność i myślę sobie:

289
00:21:15,040 --> 00:21:18,160
„Dobra, czuję to zmęczenie,
widzę siebie, ale ja decyduję

290
00:21:18,240 --> 00:21:22,360
się zaangażować”, to będzie jeszcze
w granicach, o których zaraz powiemy,

291
00:21:22,440 --> 00:21:25,720
czyli w kontekście osiedla
domków, czyli jestem tym domkiem,

292
00:21:25,800 --> 00:21:29,200
ale jeśli ja to robię z tego poświęcenia
i z tego, że ja się boję,

293
00:21:29,280 --> 00:21:31,480
że ktoś mnie odrzuci
albo boję się, że ktoś

294
00:21:31,560 --> 00:21:35,480
się zezłości, to tam nie ma wolności,
wtedy już nie mówimy o granicach, nie?

295
00:21:35,560 --> 00:21:40,840
[Krzysiek:] Tak. I osiedle domków to jest,
my mieszkamy na osiedlu domków w sumie

296
00:21:40,920 --> 00:21:45,000
i za chwilę będę
do tego trochę nawiązywał [lekki śmiech], bo zobaczcie,

297
00:21:45,081 --> 00:21:49,721
to jest już trochę poza festiwalem,
ale to jest takie miejsce,

298
00:21:49,800 --> 00:21:54,040
w którym każdy dom ma
swoje ściany, drzwi, ma jakieś okna,

299
00:21:54,120 --> 00:21:59,040
gdzie może wyjść na zewnątrz, może wyjrzeć
na zewnątrz, ale ktoś też może w jakiejś

300
00:21:59,120 --> 00:22:02,800
tam mierze zajrzeć do środka,
czy wejść, jeśli zostanie wpuszczony.

301
00:22:02,880 --> 00:22:07,720
Często te domki
będą miały jakieś ogrodzenie,

302
00:22:07,800 --> 00:22:12,320
będą miały furtkę, bramę,
którą można otworzyć, zamknąć.

303
00:22:12,400 --> 00:22:17,280
Można jakoś sforsować. Ja się śmieję,
bo my jesteśmy na etapie tego, że nasz

304
00:22:17,360 --> 00:22:22,240
domek nie ma furtki, w sensie nasz
szeregowiec nie ma furtki i nie ma bramy. [Ula: lekki śmiech] Jeszcze.

305
00:22:22,320 --> 00:22:26,640
[Krzysiek:] I tutaj mamy takie poczucie, że Uli
na przykład jest to bardzo potrzebne.

306
00:22:26,720 --> 00:22:30,760
Ja mam takie poczucie, że są rzeczy,
które są potrzebniejsze. Ta lista

307
00:22:30,840 --> 00:22:35,400
priorytetów jest u nas różna,
co też pokazuje jaką mamy potrzebę granic,

308
00:22:35,480 --> 00:22:36,320
każdy z nas.

309
00:22:38,640 --> 00:22:40,920
[Ula:] Dobrze jest słyszeć, że domki potrzebują.

310
00:22:41,000 --> 00:22:42,360
[Krzysiek:] Domki potrzebują czasem,

311
00:22:42,440 --> 00:22:46,840
tak. Tak, niektóre domki potrzebują,
żeby nam pies sąsiadów nie wszedł na ganek

312
00:22:46,920 --> 00:22:48,720
i nie zostawiał po sobie śladów.

313
00:22:50,280 --> 00:22:54,600
I to jest
taka granica i to są takie granice,

314
00:22:54,680 --> 00:22:58,240
w których my jesteśmy
w stanie je otwierać i zamykać,

315
00:22:58,320 --> 00:23:02,240
wpuszczać wiele osób od czasu
do czasu, jak robimy jakąś imprezę,

316
00:23:02,320 --> 00:23:06,560
ale czasem zamknąć się na cztery
spusty i na dzwonek kuriera mówić mu,

317
00:23:06,640 --> 00:23:09,920
że ma zostawić pod drzwiami,
jak już pójdzie, to wtedy

318
00:23:11,560 --> 00:23:13,360
sobie weźmiemy tę paczkę.

319
00:23:13,440 --> 00:23:19,120
I my te granice możemy wtedy przestawiać
jakoś elastycznie, czyli możemy mówić,

320
00:23:19,200 --> 00:23:23,760
że teraz nie mamy na coś przestrzeni,
że chcemy wrócić do czegoś za godzinę,

321
00:23:23,840 --> 00:23:29,760
że możemy komuś z czymś pomóc,
ale coś innego potrzebujemy w zamian,

322
00:23:29,840 --> 00:23:32,000
żeby ktoś wziął coś na siebie innego.

323
00:23:32,840 --> 00:23:37,640
Możemy być wtedy empatyczni, mówiąc:
„Wiesz, to jest trudne, co musisz teraz

324
00:23:37,720 --> 00:23:42,800
zrobić, czy do czego się zobowiązałeś”.
I to, że to jest trudne, wcale nie znaczy,

325
00:23:42,880 --> 00:23:47,400
że ja muszę ci w tym pomagać.
I one są z jednej strony elastyczne,

326
00:23:47,480 --> 00:23:51,320
ale z drugiej
strony też są na jakimś poziomie stabilne.

327
00:23:51,400 --> 00:23:55,280
Z jednej strony dopasowują
się do sytuacji i osoby,

328
00:23:55,360 --> 00:23:59,880
która do nas przychodzi,
ale z drugiej strony to ja decyduję o tym,

329
00:23:59,960 --> 00:24:03,000
gdzie tę granicę
tak naprawdę chcę stawiać.

330
00:24:03,080 --> 00:24:09,080
I to myślimy głównie już w kontekście
festiwalowym, o takich szefach,

331
00:24:09,160 --> 00:24:13,800
którzy potrafią wymagać
i jednocześnie potrafią o siebie zadbać.

332
00:24:13,880 --> 00:24:19,880
Więc ta metafora, do tego będziemy
najbardziej zachęcali i tutaj to będziemy,

333
00:24:19,960 --> 00:24:25,960
do tego będziemy tutaj dążyli.

334
00:24:26,040 --> 00:24:28,680
[Ula:] Dobrze. Słuchajcie, podsumowując,

335
00:24:28,760 --> 00:24:32,360
żeby też uspokoić,
nie jest tak, że my jesteśmy jednym typem,

336
00:24:32,440 --> 00:24:36,120
czyli jeśli jest tak,
że siebie odnajdujesz, że myślisz sobie,

337
00:24:36,200 --> 00:24:40,360
a tutaj jestem bardziej tym,
a bardziej tym, może bardziej kempingiem,

338
00:24:40,440 --> 00:24:45,000
a może jednak domkiem, a może tutaj jednak
twierdzą, to jest zupełnie normalne.

339
00:24:45,080 --> 00:24:49,360
My w stosunku do różnych ludzi,
w różnych okolicznościach możemy reagować

340
00:24:49,440 --> 00:24:52,840
różnie. Raczej chodzi znowu,
będziemy wracać do tej myśli,

341
00:24:55,600 --> 00:25:00,640
żeby bardziej być tego świadomym
i patrzeć, co nam służy. Czyli ogólnie

342
00:25:00,720 --> 00:25:04,880
chodziłoby o to, żeby być w domkach,
ale czasem stajemy się tą twierdzą,

343
00:25:04,960 --> 00:25:09,120
no i też potrzebujemy to sprawdzić,
dlaczego tak jest, czy mi to pasuje.

344
00:25:09,199 --> 00:25:14,520
[Krzysiek:] Tak, a czasem całkiem świadomie
bierzemy namiot i jedziemy na festiwal albo na kemping.

345
00:25:14,520 --> 00:25:19,190
[Ula:] Mhm.
[Krzysiek:] No dobrze, to tyle o tych trzech rodzajach.

346
00:25:19,240 --> 00:25:22,640
One się będą jeszcze przewijać,
natomiast teraz chcielibyśmy

347
00:25:22,720 --> 00:25:27,120
trochę sięgnąć do tego, dlaczego
tak jest. Dlaczego te twierdze budujemy

348
00:25:27,200 --> 00:25:31,400
albo rozbijamy tylko i wyłącznie
namioty i skąd się te granice biorą.

349
00:25:32,200 --> 00:25:37,840
I one, jak większość
rzeczy w naszej psychologii,

350
00:25:37,920 --> 00:25:41,000
czy w ogóle w psychologii,
biorą się z dzieciństwa.

351
00:25:41,080 --> 00:25:45,000
To znaczy my się uczymy tego,
w jaki sposób granice stawiać.

352
00:25:45,080 --> 00:25:51,240
Uczymy się też tego, kto stawiał
nam granice i w jakiś sposób przejmujemy

353
00:25:51,320 --> 00:25:56,440
albo budujemy swoje granice
na negacji tego, czego doświadczyliśmy.

354
00:25:56,520 --> 00:26:03,120
I teraz zobaczcie,
że jeśli nam stawiano granice,

355
00:26:05,800 --> 00:26:09,560
to my prawdopodobnie
będziemy uczyli się je respektować,

356
00:26:09,640 --> 00:26:13,120
jeśli one były
rzeczywiście postawione w dobry sposób.

357
00:26:13,200 --> 00:26:17,560
Jeśli ktoś wobec nas budował
twierdzę, to my też uczyliśmy się tego,

358
00:26:17,640 --> 00:26:20,280
że to jest jakiś
sposób budowania tych granic,

359
00:26:20,360 --> 00:26:24,040
że lepiej nie prosić,
trzeba sobie ze wszystkim poradzić samemu,

360
00:26:24,120 --> 00:26:27,480
bo i tak nikt na to nie odpowie.
Można pukać do tych drzwi,

361
00:26:27,560 --> 00:26:30,960
ale tam one są tak grube,
że nikt tego nie usłyszy.

362
00:26:31,040 --> 00:26:36,800
Jeśli natomiast wychowaliśmy
się w cudzysłowie na polu namiotowym

363
00:26:36,880 --> 00:26:42,200
i tych granic nie mieliśmy,
to często będziemy się uczyli albo tego,

364
00:26:42,280 --> 00:26:46,800
że wszystko nam się należy,
albo będziemy się uczyli tego,

365
00:26:46,880 --> 00:26:52,080
że musimy pozwalać na to,
żeby każdy wchodził do naszego

366
00:26:52,160 --> 00:26:55,920
namiotu czy do naszego domu,
żeby te granice przekraczał.

367
00:26:56,000 --> 00:27:01,000
Czyli trochę jest tak, że w zależności
od tego dzieciństwa i tego,

368
00:27:01,080 --> 00:27:06,720
w jaki sposób my się spotykaliśmy
z granicami, będziemy mieli różny model,

369
00:27:06,800 --> 00:27:10,880
ale wobec niego będziemy
zajmowali też różne stanowisko.

370
00:27:10,960 --> 00:27:15,440
Albo przyjmiemy to, co on mówił,
albo będziemy to na jakimś poziomie

371
00:27:15,520 --> 00:27:19,080
negować i będziemy
działać dokładnie przeciwnie.

372
00:27:19,160 --> 00:27:23,120
[Ula:] Ta informacja, podajemy
ją tutaj po to, żebyś mógł, mogła siebie

373
00:27:23,200 --> 00:27:27,360
bardziej zrozumieć i zobaczyć,
z czego może być to, że tak reagujesz.

374
00:27:27,440 --> 00:27:31,640
To nie zwalnia nas z odpowiedzialności,
żebyśmy tu i teraz nad sobą pracowali

375
00:27:31,720 --> 00:27:34,600
i ustalali te granice dla siebie,
ale jeśli jest tak,

376
00:27:34,680 --> 00:27:38,920
że na przykład bardzo się boisz stawiać
granice, tak? Bo masz tam jakieś różne,

377
00:27:39,000 --> 00:27:41,960
zaraz dojdziemy do przekonań,
to może być z tego, że kiedyś

378
00:27:42,040 --> 00:27:45,600
twoje granice, kiedy je próbowałeś
czy próbowałaś postawić jako dziecko,

379
00:27:45,680 --> 00:27:48,720
to doświadczałaś trudnych rzeczy,
więc teraz przykładasz tamto

380
00:27:48,800 --> 00:27:52,840
doświadczenie na to, co jest tu i teraz.
I uświadomienie sobie tego może dać

381
00:27:52,920 --> 00:27:56,240
nam ogrom wolności do tego,
żeby spróbować, że być może teraz,

382
00:27:56,320 --> 00:27:58,760
bardzo często tak jest,
jesteśmy w relacjach,

383
00:27:58,840 --> 00:28:02,440
które są dla nas na przykład
lepsze i są po drugiej stronie osoby,

384
00:28:02,520 --> 00:28:05,320
które jak my postawimy
granice, to one je uszanują.

385
00:28:05,400 --> 00:28:11,880
Ja zawsze jak prowadzę terapię
czy konsultację, to też tak uprzedzam,

386
00:28:11,960 --> 00:28:16,600
że nie należy oczekiwać radości,
że my postawimy granice i teraz cały świat

387
00:28:16,680 --> 00:28:19,600
nam zacznie bić brawo,
bo generalnie tak nie jest,

388
00:28:19,680 --> 00:28:22,760
co nie zmienia faktu,
że stawianie granic jest dobre,

389
00:28:22,840 --> 00:28:26,360
to nie znaczy, że jesteś złym człowiekiem,
że je postawiłeś, nie? Ale czasem

390
00:28:26,440 --> 00:28:29,880
my doświadczamy też tego, że ktoś
nam powie, dzięki, że o tym mówisz,

391
00:28:29,960 --> 00:28:33,320
to dla mnie ważne, będę o tym pamiętać.
I my możemy doświadczyć zupełnie

392
00:28:33,400 --> 00:28:36,280
czegoś innego niż na przykład
tego, co doświadczyliśmy kiedyś.

393
00:28:36,360 --> 00:28:39,720
[Krzysiek:] Tak, i zwłaszcza w kontekście
zmiany tego naszego nastawienia do granic.

394
00:28:39,800 --> 00:28:43,600
Kiedy spotykamy się też jakoś
tam gabinetowo z ludźmi,

395
00:28:43,680 --> 00:28:46,360
którzy tych granic nigdy nie stawiali,

396
00:28:46,440 --> 00:28:51,960
ale zawsze się zgadzali,
zawsze to, co było ważniejsze dla innych,

397
00:28:52,040 --> 00:28:56,240
to, co dla innych było ważniejsze
od tego, co było ważne dla nich,

398
00:28:56,320 --> 00:29:00,960
to w momencie, kiedy oni zaczynają stawiać
granice, to czasem doświadczają

399
00:29:01,040 --> 00:29:03,960
takiej wielkiej ulgi,
że nagle ktoś powiedział: „Nie,

400
00:29:04,040 --> 00:29:08,360
ja się na to nie chcę zgodzić”, i usłyszał
na przykład: „OK, szanuję to,

401
00:29:08,440 --> 00:29:12,960
że tak mówisz”, więc jest jakiś taki strach
czasem przed stawieniem granic,

402
00:29:13,040 --> 00:29:18,440
jeśli takim naszym domyślnym typem
jest to życie w namiocie i jednocześnie,

403
00:29:18,520 --> 00:29:21,880
kiedy je postawimy,
to często uwalniamy się od tego,

404
00:29:21,960 --> 00:29:26,600
bo nagle okazuje się,
że ludzie są nam jakoś wdzięczni za to,

405
00:29:26,680 --> 00:29:30,680
czy mówią nam, że to jest OK,
że te granice stawiamy,

406
00:29:30,760 --> 00:29:34,680
że oni to rozumieją,
ale wcześniej tej informacji nie mieli.

407
00:29:34,760 --> 00:29:40,080
I trochę to jest też pytanie o to,
jaką my mamy wizję świata, jakie mamy

408
00:29:40,160 --> 00:29:45,720
przekonania z jednej strony o sobie,
a z drugiej strony o innych.

409
00:29:45,800 --> 00:29:50,960
Czy jeśli kogoś wpuszczę,
jeśli mam takie przekonanie o tym,

410
00:29:51,040 --> 00:29:54,360
że świat na zewnątrz
jest jakoś wobec mnie wrogi

411
00:29:54,440 --> 00:29:58,560
czy nieprzychylny, to mogę
chcieć budować wokół siebie mury.

412
00:29:58,640 --> 00:30:03,240
I mogę mieć takie poczucie, że jeśli kogoś
wpuszczę, to znaczy, że on coś mi zrobi.

413
00:30:03,320 --> 00:30:06,960
Że mogę liczyć tylko na siebie,
że muszę być samowystarczalny.

414
00:30:07,040 --> 00:30:13,440
Że moja słabość to coś złego.
A z drugiej strony mogą być też ludzie,

415
00:30:13,520 --> 00:30:17,760
którzy mają poczucie tego,
że świat jest tak dobry i świat jest

416
00:30:17,840 --> 00:30:22,680
w porządku, że oni będą wszystkich
wpuszczać do siebie. Gdzie jest prawda?

417
00:30:23,480 --> 00:30:27,040
Nie wiadomo.
Nie wiadomo, w jakim kontekście,

418
00:30:27,120 --> 00:30:32,560
jak będzie tak naprawdę. Więc czasem
potrzebujemy i takich, i takich granic.

419
00:30:32,640 --> 00:30:37,760
I jeszcze ta druga, taka ciemniejsza
strona właśnie tych luźnych granic,

420
00:30:37,840 --> 00:30:43,200
to jest taka, że często my te granice
możemy stawiać z jakiejś obawy,

421
00:30:43,280 --> 00:30:48,320
z jakiegoś lęku, że jeśli nie zrobimy,
nie spełnimy czyichś oczekiwań,

422
00:30:48,400 --> 00:30:51,360
to ktoś nas odrzuci, to ktoś nas odtrąci,

423
00:30:51,440 --> 00:30:55,440
że nasza wartość wynika
z tego, ile zrobimy dla innych,

424
00:30:55,520 --> 00:31:00,680
albo z takiego lęku przed konfliktem,
że jeśli postawimy komuś granicę,

425
00:31:00,760 --> 00:31:03,520
to będzie prowadziło
do jakiegoś konfliktu.

426
00:31:03,600 --> 00:31:08,560
Więc dużo może być tutaj takich kawałków,
którym warto się tak naprawdę przyjrzeć,

427
00:31:08,640 --> 00:31:13,240
zobaczyć, z czego to wynika.
Być może jak o tym słuchacie, to widzicie,

428
00:31:13,320 --> 00:31:17,320
że w jakiejś sferze swojego życia
jesteście bardziej jak twierdza,

429
00:31:17,400 --> 00:31:22,280
a w innej jesteście bardziej jak kemping.
Że w pracy jesteście, nie wiem,

430
00:31:22,360 --> 00:31:27,920
jak właśnie ktoś, kto bardzo łatwo
ulega i przyjmuje wszystkie oczekiwania,

431
00:31:28,000 --> 00:31:33,240
ale w relacjach towarzyskich,
w relacjach romantycznych trudno

432
00:31:33,320 --> 00:31:38,080
jest wam dopuścić kogoś bliżej. I warto
wtedy zobaczyć, gdzie my jesteśmy,

433
00:31:38,160 --> 00:31:42,200
z czego to wynika,
jakoś się temu przyjrzeć i w jakiejś

434
00:31:42,280 --> 00:31:47,520
mierze być może też trochę pozwolić
sobie na taką, jak to się nazywało,

435
00:31:49,360 --> 00:31:53,047
reinterpretację poznawczą, czyli
[Ula:] ulubione słowo tego roku.

436
00:31:53,165 --> 00:31:54,736
[Krzysiek:] Uli ulubione słowo tego roku.

437
00:31:54,760 --> 00:31:58,920
Czyli myślimy sobie, no dobrze,
a gdybym na to spojrzał inaczej,

438
00:31:59,000 --> 00:32:04,000
gdyby się okazało, że nagle postawię
granicę ludziom w pracy, albo że pozwolę

439
00:32:04,080 --> 00:32:09,240
komuś innemu na poznanie się, na jakąś
większą bliskość, co by się wtedy stało?

440
00:32:09,320 --> 00:32:12,200
Może być przerażające
jako myśl na początek,

441
00:32:12,280 --> 00:32:15,240
ale może też być warte spróbowania.

442
00:32:15,320 --> 00:32:18,240
[Ula:] Czasem też pomaga
na przykład zobaczenie, czy było tak,

443
00:32:18,320 --> 00:32:22,680
że, nie wiem, znam kogoś, kto postawił
granicę, nie było konfliktu, albo czy znam

444
00:32:22,760 --> 00:32:27,760
kogoś albo czy w moim życiu było tak,
że odmówiłam i jednak nadal mnie ktoś

445
00:32:27,840 --> 00:32:32,560
lubił. Warto posprawdzać,
trochę sobie popodważać i poszukać,

446
00:32:32,640 --> 00:32:38,000
czy mam takie doświadczenia w swoim życiu,
albo wokół, albo na Slocie,

447
00:32:38,080 --> 00:32:42,200
że może być zupełnie inaczej. To może nas
zachęcić do tego, żeby próbować

448
00:32:42,280 --> 00:32:46,760
właśnie bardziej się przesuwać
w kierunku domku niż być tą twierdzą

449
00:32:46,840 --> 00:32:49,720
albo być tym kempingiem
i gdzieś tam tak naprawdę

450
00:32:49,800 --> 00:32:51,880
nie doświadczyć w tym wolności, nie?

451
00:32:52,320 --> 00:32:54,960
[Krzysiek:] Tak. Jeszcze jeden taki kawałek,

452
00:32:55,040 --> 00:32:58,960
o którym byśmy chcieli tutaj
wspomnieć, to, że mamy poczucie,

453
00:32:59,040 --> 00:33:03,061
że bardzo dużo osób, które przyjeżdżają
na Slot, to są ludzie, którzy mają gdzieś tam

454
00:33:03,138 --> 00:33:10,480
w kontekście swoich wartości... wartości chrześcijańskie są jakoś dla nas istotne.

455
00:33:10,560 --> 00:33:13,760
I często tutaj będzie też tak,

456
00:33:13,840 --> 00:33:19,040
że możemy słyszeć dużo
takich kawałków o służbie,

457
00:33:19,120 --> 00:33:24,440
o jej wartości, o tym,
że to stawianie granic jest jakoś

458
00:33:24,520 --> 00:33:30,240
egoistyczne i z jednej strony
są za tym ważne wartości, myślę sobie,

459
00:33:30,320 --> 00:33:35,200
że dawanie innym jest jakoś
istotne i jednocześnie

460
00:33:35,280 --> 00:33:42,280
to stawianie granic jest tak naprawdę
warunkiem tego, żeby ta służba miała sens,

461
00:33:42,360 --> 00:33:46,280
żeby ta służba przynosiła dobre owoce,

462
00:33:46,360 --> 00:33:50,320
bo jeśli my o te własne granice
nie będziemy dbać,

463
00:33:50,400 --> 00:33:56,400
to się będziemy wypalać. Będziemy
przestawać być w stanie dawać cokolwiek.

464
00:33:56,480 --> 00:34:01,320
Zdrowa granica to nie jest taka granica,
która będzie mówiła,

465
00:34:01,400 --> 00:34:05,680
że mamy dawać
czegoś mniej. To nie jest mniej miłości,

466
00:34:05,760 --> 00:34:11,000
ale to jest taka miłość,
która będzie jakoś wystarczała na dłużej.

467
00:34:12,080 --> 00:34:17,840
Można jednocześnie dawać hojnie
i stawiać granice. I też myślę sobie,

468
00:34:17,920 --> 00:34:23,480
że gdzieś tam w tym wszystkim jest jakiś
taki kawałek o kochaniu innych jak siebie

469
00:34:23,560 --> 00:34:27,720
samego i to stawianie granic
to jest też o miłości siebie samego, myślę.

470
00:34:28,921 --> 00:34:33,081
[Ula:] Tak, i w tym kontekście myślę sobie,
że też dobrze jest zobaczyć,

471
00:34:33,160 --> 00:34:38,240
że każdy tak naprawdę z nas, czy jesteśmy
szefami, czy jesteśmy wolontariuszami,

472
00:34:38,320 --> 00:34:42,640
czy uczestnikami Slotu,
przyjeżdża tam z własną historią.

473
00:34:44,440 --> 00:34:50,560
zobaczenie tego, że ktoś jakoś
reaguje na nasze granice albo nie wykonuje

474
00:34:50,640 --> 00:34:55,240
jakiegoś polecenia
albo w jakiś sposób na to reaguje,

475
00:34:55,320 --> 00:34:59,800
to niekoniecznie mówi o tym, że my coś
źle robimy, ale to może mówić o historii

476
00:34:59,880 --> 00:35:04,640
tej osoby, że np. nie wiem, ta osoba
nie jest leniwa, ale może właśnie niesie

477
00:35:04,720 --> 00:35:08,720
w tym, czego właśnie my z nią
doświadczamy, jakąś swoją historię,

478
00:35:08,800 --> 00:35:12,320
w której np. wymaganie
od niej zawsze oznaczało upokorzenie.

479
00:35:12,840 --> 00:35:17,080
Albo z drugiej strony ktoś, kto
bierze wszystko na siebie i się w ogóle

480
00:35:17,160 --> 00:35:21,600
nie skarży, może wnosić taką historię,
w której ta odmowa była niebezpieczna

481
00:35:21,680 --> 00:35:25,800
i teraz my w roli szefów potrzebujemy
też od tej strony na to patrzeć,

482
00:35:25,880 --> 00:35:29,120
czyli mieć taką świadomość,
że my nie znamy tej historii

483
00:35:29,200 --> 00:35:32,520
i nawet nie musimy jej znać,
tak? Ale warto jest założyć,

484
00:35:32,600 --> 00:35:36,920
że ona istnieje, że ona gdzieś tam
jest i że to, co się wydarza między nami

485
00:35:37,000 --> 00:35:41,560
na Slocie czy przed Slotem, bo u nas
akurat dużo roboty jest przed Slotem,

486
00:35:41,640 --> 00:35:46,280
ale to, co się dzieje i to, co się dzieje
między nami w kontekście też granic,

487
00:35:46,360 --> 00:35:50,880
to ma jakąś na pewno swoją historię
i że to ma jakiś sens dla tej osoby

488
00:35:50,960 --> 00:35:54,680
też, z którą pracujemy. Trochę za chwilę
powiemy więcej o tym, jak pracować

489
00:35:54,760 --> 00:35:58,320
z granicami, ale chcieliśmy właśnie
na to uczulić też w tym momencie.

490
00:35:58,560 --> 00:36:05,200
[Krzysiek:] Tak, i myślę sobie, że warto mieć w sobie
taką ciekawość, zawsze warto mieć w sobie

491
00:36:05,280 --> 00:36:10,200
ciekawość, ale taką ciekawość tych ludzi,
którzy przyjeżdżają, żeby zobaczyć,

492
00:36:10,280 --> 00:36:15,040
że to, że oni postępują w jakiś sposób,
to ma jakąś tam wewnętrzną logikę.

493
00:36:16,840 --> 00:36:20,280
No właśnie, to już trochę powiedzieliśmy

494
00:36:21,480 --> 00:36:27,680
i to właściwie też już powiedzieliśmy.
Tak że idziemy szybciej z tymi,

495
00:36:29,680 --> 00:36:34,360
w sensie szybciej mówimy
niż pokazujemy. Dobrze, chcemy was teraz

496
00:36:34,440 --> 00:36:38,200
zachęcić do takiego pytania:
jakie są wasze granice?

497
00:36:38,280 --> 00:36:44,440
Ja bym proponował coś takiego,
ponieważ z czasem jesteśmy trochę

498
00:36:44,520 --> 00:36:48,080
na bakier, to bardzo was
zachęcamy do tego, żeby zrobić sobie

499
00:36:50,120 --> 00:36:54,520
najpierw krótki taki test, czy
bardziej widzicie się jako twierdza,

500
00:36:54,600 --> 00:36:59,120
czy bardziej jako kemping. Pomyślcie
sobie, zróbcie sobie być może nawet

501
00:36:59,200 --> 00:37:03,920
zdjęcie tego slajdu i kilku kolejnych
albo zrzut ekranu po to,

502
00:37:04,000 --> 00:37:07,920
żeby zobaczyć, gdzie jesteście,
i później sobie do tego wrócić,

503
00:37:08,000 --> 00:37:10,840
to przemyśleć,
odpowiedzieć sobie na parę pytań.

504
00:37:14,440 --> 00:37:18,000
[Ula:] Zobaczcie, czy ta liczba
jest taka sama na Slocie

505
00:37:18,080 --> 00:37:22,400
w waszej pracy zawodowej,
w relacjach prywatnych. Spójrzcie,

506
00:37:22,480 --> 00:37:27,720
bo też może być tak, też rozmawialiśmy
o tym na innych szkoleniach slotowych,

507
00:37:27,800 --> 00:37:31,240
że sytuacja bycia
na Slocie jest wyjątkową sytuacją

508
00:37:31,320 --> 00:37:35,720
i bardzo często my tam funkcjonujemy
troszkę inaczej. Więc dobrze by było,

509
00:37:35,800 --> 00:37:40,120
żebyście zobaczyli właśnie,
że prawdopodobnie macie

510
00:37:40,200 --> 00:37:43,360
różne te granice albo różne swoje postawy
w różnych momentach,

511
00:37:43,440 --> 00:37:47,480
ale też szczególnie to, jak jest na Slocie.
Czy bardziej tam jesteś w tej twierdzy,

512
00:37:47,560 --> 00:37:51,120
czy być może doświadczenia
slotowe albo inne doświadczenia sprawiają,

513
00:37:51,200 --> 00:37:54,840
że jesteś bardziej właśnie w kempingu.

514
00:37:54,920 --> 00:37:58,760
Może w tym domku, bo tutaj nie mamy domku,

515
00:37:58,840 --> 00:38:00,040
ale może domek też jest.

516
00:38:00,120 --> 00:38:03,600
[Krzysiek:] Domek pewnie jest gdzieś
pośrodku. Natomiast Slot

517
00:38:03,680 --> 00:38:05,680
też rodzi konkretny kontekst

518
00:38:05,760 --> 00:38:09,920
i kontekst wpływa na to,
w jaki sposób my się zachowujemy,

519
00:38:10,000 --> 00:38:15,920
czyli łatwiej nam stawiać luźne granice
wtedy, kiedy czujemy się bezpiecznie. Nie?

520
00:38:16,000 --> 00:38:20,960
Czyli zobaczcie, że w ogóle
ta metafora Slotu i Lubiąża, myślę sobie,

521
00:38:21,040 --> 00:38:24,160
że też to pokazuje,
że trochę ponieważ wiemy,

522
00:38:24,240 --> 00:38:29,840
kogo się możemy na Slocie spodziewać,
to łatwiej jest nam żyć pod namiotem, nie?

523
00:38:29,920 --> 00:38:35,080
Bo wokół nas jest jakaś taka twierdza,
która nas oddziela trochę od świata

524
00:38:35,160 --> 00:38:38,800
i wiemy, kto tam jest,
nie? Czujemy się bezpiecznie.

525
00:38:38,880 --> 00:38:40,200
[Ula:] Tak, to warto w ogóle

526
00:38:40,280 --> 00:38:43,960
zadać sobie to pytanie,
w jakich sytuacjach ja jestem twierdzą?

527
00:38:44,200 --> 00:38:48,160
Tak się usztywniam,
być może za bardzo stawiam te granice,

528
00:38:48,240 --> 00:38:53,920
a w jakich sytuacjach rozbijam kemping,
czyli na przykład biorę wszystko na siebie

529
00:38:54,000 --> 00:38:57,920
i nie umiem odmówić, być może przy
jakichś ludziach, co to są za ludzie,

530
00:38:58,000 --> 00:39:01,200
dobrze jest sobie,
wiecie, zrobić taki moment refleksji

531
00:39:02,080 --> 00:39:06,360
właśnie zapytać siebie, wobec kogo
na przykład mam takie najsłabsze granice,

532
00:39:06,440 --> 00:39:10,080
albo najtrudniej mi jest w ogóle
je znaleźć, albo zakomunikować,

533
00:39:10,161 --> 00:39:13,401
co takiego jest w tej osobie,
czy w tej relacji.

534
00:39:13,480 --> 00:39:19,240
[Krzysiek:] I tutaj byśmy was bardzo zachęcili
do tego, żeby zrobić sobie

535
00:39:19,320 --> 00:39:24,080
zdjęcie tego slajdu czy zrzut
ekranu i odpowiedzieć sobie na to pytanie

536
00:39:24,160 --> 00:39:31,000
później. Zobaczyć,
trochę poszukać w sobie. Czy...

537
00:39:31,080 --> 00:39:35,360
[Ula:] Po czym poznajesz na przykład w ciele,
tak? Bo zobaczcie, że w tych granicach

538
00:39:35,440 --> 00:39:39,440
mówimy o złości i emocjach, my to czujemy
w ciele, więc po czym ja w ciele poznaję,

539
00:39:39,520 --> 00:39:43,160
że ktoś przekroczył moją granicę?
Bardzo często najpierw reaguje ciało,

540
00:39:43,240 --> 00:39:47,080
czyli jakoś się usztywniamy, napinamy
się na przykład, albo odpływają nam siły.

541
00:39:47,160 --> 00:39:51,120
Kiedy na przykład ostatnio powiedziałem,
czy powiedziałam tak, a w środku czułam,

542
00:39:51,200 --> 00:39:54,320
że bardzo tego nie chcę
i że to nie było właśnie w tej wolności,

543
00:39:54,400 --> 00:40:00,320
że jednak decyduję, ale z takiego jakiegoś
lęku. Albo co robię, kiedy ktoś naciska?

544
00:40:00,400 --> 00:40:04,080
Czy ja wtedy się usztywniam,
czy może ustępuję? Nie?

545
00:40:06,081 --> 00:40:12,921
[Krzysiek:] Możecie też sobie przejść
przez ludzi, z którymi współpracujecie

546
00:40:13,000 --> 00:40:17,320
na Slocie i zobaczyć, któremu
z tych ludzi jest wam najtrudniej odmówić.

547
00:40:17,400 --> 00:40:21,000
Albo nie macie w ogóle
takiej możliwości, żeby komuś odmówić.

548
00:40:21,080 --> 00:40:24,440
Jeśli przyjdzie do was,
nie wiem, Młynek i was o coś poprosi,

549
00:40:24,520 --> 00:40:28,000
to nie macie w ogóle,
nie ma szans, żeby odmówić Młynkowi, nie?

550
00:40:28,640 --> 00:40:32,603
Albo kiedy przyjdzie
do was ktokolwiek inny. [Ula, Krzysiek: lekki śmiech]

551
00:40:32,844 --> 00:40:34,084
[Ula:] Czemu Młynek?

552
00:40:34,161 --> 00:40:38,041
[Krzysiek:] Czemu Młynek? Bo Młynek
się tu pojawił na tym.

553
00:40:40,280 --> 00:40:42,840
[Ula:] Dobra,
i jeszcze takie pytania do roli szefa,

554
00:40:42,920 --> 00:40:46,240
które warto sobie zadać, jeżeli jesteś
szefem ekipy.

555
00:40:46,320 --> 00:40:50,120
Czy umiem powiedzieć
swojej ekipie nie bez poczucia winy?

556
00:40:50,200 --> 00:40:54,680
Czyli gdzieś tam takiego czegoś, co
nas drąży. Czy umiem wymagać? Zobaczcie,

557
00:40:54,760 --> 00:40:57,920
że granice to też jest wymaganie,
to jest jakiś rodzaj

558
00:40:58,480 --> 00:41:02,760
mówienia o swoich oczekiwaniach,
ale właśnie bez czucia się tyranem.

559
00:41:02,840 --> 00:41:07,200
Czyli ja mogę powiedzieć o tym, że czegoś
potrzebuję tu i teraz albo za chwilę,

560
00:41:07,280 --> 00:41:11,520
ale wewnętrznie nie czuję się tyranem,
bo my czasem to robimy i myślimy, że jakoś

561
00:41:11,600 --> 00:41:15,680
jesteśmy okrutni. No i właśnie, gdzie
kończy się moja odpowiedzialność, a gdzie

562
00:41:15,760 --> 00:41:18,320
zaczyna się cudza?
Czy ja w ogóle potrafię to rozróżnić,

563
00:41:18,400 --> 00:41:21,080
gdzie jest moja odpowiedzialność
jako szefa ekipy, a gdzie

564
00:41:21,160 --> 00:41:24,200
na przykład jest odpowiedzialność
już konkretnego wolontariusza.

565
00:41:24,280 --> 00:41:27,560
[Krzysiek:] Tak, a jeśli jesteście
w innej roli, na przykład warsztatowca, no

566
00:41:27,640 --> 00:41:31,960
właśnie, to jeśli macie, wiecie, dużo
więcej ludzi, którzy przychodzą na wasze

567
00:41:32,040 --> 00:41:37,000
warsztaty, a macie tylko i wyłącznie
jakąś ilość miejsc, to kiedy macie w sobie

568
00:41:37,080 --> 00:41:42,320
taką zgodę na powiedzenie, a dziękuję
bardzo, już zamykamy możliwość wejścia,

569
00:41:42,400 --> 00:41:45,960
i nie czujecie z tego powodu winy?

570
00:41:47,480 --> 00:41:51,000
Dobra. Idziemy dalej? No dobrze.

571
00:41:51,080 --> 00:41:55,520
I teraz pytanie, jak zadbać
o swoje granice na festiwalu, nie?

572
00:41:55,600 --> 00:41:59,880
I myślę sobie,
że tutaj ta bateryjka w prawym górnym rogu

573
00:41:59,960 --> 00:42:04,880
jest trochę taka znacząca, dlatego,
że to jest dbanie o swoją energię, nie?

574
00:42:04,960 --> 00:42:09,311
Żeby nam jej starczyło do niedzieli,
albo do poniedziałku nawet często.

575
00:42:09,433 --> 00:42:13,080
[Ula:] No i nikomu chyba nie trzeba tutaj tłumaczyć,

576
00:42:13,160 --> 00:42:17,240
że Slot to jest bardzo specyficzne miejsce
i środowisko, że to jest mało snu,

577
00:42:17,320 --> 00:42:21,280
że to jest dużo ludzi, że to jest hałas,
że to jest brak prywatności,

578
00:42:21,360 --> 00:42:26,440
że to jest, często jak jesteśmy szefami,
to jest duża, jak nie ciągła dostępność,

579
00:42:26,520 --> 00:42:29,240
to jest też jakaś
intensywność emocjonalna,

580
00:42:29,320 --> 00:42:31,640
duchowa przez wiele dni z rzędu.

581
00:42:32,640 --> 00:42:37,440
I jasne jest to, że w takich warunkach
granice słabną u wszystkich.

582
00:42:37,520 --> 00:42:41,920
I to nie jest niczyja wina,
tylko to jest po prostu taki fakt,

583
00:42:42,000 --> 00:42:46,280
o którym dobrze byśmy pamiętali,
taki fakt do uwzględnienia.

584
00:42:46,360 --> 00:42:50,000
I kiedy jesteśmy zmęczeni,
to łatwiej wybuchamy,

585
00:42:50,080 --> 00:42:55,720
trudniej nam jest usłyszeć cudzą odmowę,
trudniej jest nam komunikować się,

586
00:42:55,800 --> 00:43:00,600
częściej mówimy skrótowo,
no i ogólnie miewamy mniej cierpliwości.

587
00:43:00,680 --> 00:43:04,480
I teraz, jeżeli to jest tak,
że ja mam świadomość tego,

588
00:43:04,560 --> 00:43:07,680
to jest taki super
dobry pierwszy krok do tego,

589
00:43:07,760 --> 00:43:12,520
że ja mogę wtedy zadbać o swoje granice
i zadbać też o moją ekipę, czy zadbać

590
00:43:12,600 --> 00:43:17,400
o ludzi, z którymi będę na warsztacie.
Czyli jeżeli ja wiem, że trzeciego dnia

591
00:43:17,480 --> 00:43:21,720
moja twierdza może się sypać,
no to mogę się na to jakoś przygotować,

592
00:43:21,800 --> 00:43:25,160
zamiast się obwiniać,
że tak jest. Czyli zobaczcie, tutaj

593
00:43:25,400 --> 00:43:28,960
bardzo ważny jest kontakt ze
sobą i taka znajomość siebie.

594
00:43:29,120 --> 00:43:35,120
I to, do czego cię zachęcamy
w kontekście granic i dbania o siebie

595
00:43:35,200 --> 00:43:40,440
na festiwalu, to jest zadanie
sobie kilku pytań przed festiwalem.

596
00:43:40,520 --> 00:43:45,000
Po pierwsze określ
takie swoje nieprzekraczalne minimum,

597
00:43:46,560 --> 00:43:49,760
czyli ile snu,
ile czasu dla siebie potrzebujesz,

598
00:43:49,840 --> 00:43:55,960
jaki jeden moment w ciągu dnia jest twój
i zapisz to, zanim będziesz na Slocie

599
00:43:56,040 --> 00:44:02,600
i zanim zmęczenie będzie w tobie
albo z tobą negocjować. Czyli już na bazie

600
00:44:02,680 --> 00:44:09,160
pewnie kilku Slotów możesz sobie
określić, gdzie kończy się twoja granica.

601
00:44:09,240 --> 00:44:16,160
Albo jaka rzecz jest taką...
Ja na przykład wiem, że głód i zimno.

602
00:44:16,240 --> 00:44:22,680
[Krzysiek:] A ja wiem, że jak nie wezmę
prysznica, to jak jestem brudny,

603
00:44:22,760 --> 00:44:25,160
to jestem zły,
a Ula jest zła, jak jest głodna...

604
00:44:25,240 --> 00:44:30,040
Tak, więc na przykład wiecie, to jakaś
świadomość pomaga zabrać czapkę albo kupić

605
00:44:30,120 --> 00:44:34,400
sobie czapkę slotową i wszystko
staje się lepsze. Trochę to prześmiewamy,

606
00:44:34,480 --> 00:44:38,880
ale jednak... [Krzysiek:] Ale to jest na faktach.
[Ula:] Ale to jest rzeczywistość slotowa

607
00:44:38,960 --> 00:44:42,480
i w ogóle lubię te problemy,
bo słuchajcie, po prostu tak,

608
00:44:42,560 --> 00:44:46,040
to są dobre problemy.
Czyli określamy takie swoje minimum

609
00:44:46,120 --> 00:44:49,640
i z drugiej strony warto
jest dla siebie samego, zobaczcie,

610
00:44:49,720 --> 00:44:54,040
że znowu robimy to ze sobą najpierw,
że ustalamy z góry, czego nie robimy

611
00:44:54,120 --> 00:44:58,480
jako szef, tak? Czyli na przykład
nie rozwiązuję konfliktów po 23.00,

612
00:44:58,560 --> 00:45:00,400
a może niektórzy rozwiązują,

613
00:45:00,480 --> 00:45:05,520
ale ja na przykład wiem,
że ja nie, albo nie biorę zmian za kogoś,

614
00:45:05,600 --> 00:45:09,960
kto odpadnie, ale organizuję zastępstwo,
tak? Czyli szukam czegoś takiego,

615
00:45:10,040 --> 00:45:14,800
znowu trochę na bazie pewnie doświadczeń
jakichś swoich slotowych, albo po prostu

616
00:45:14,880 --> 00:45:20,120
znajomości siebie z innego środowiska,
ale ustalam sama ze sobą takie granice,

617
00:45:20,200 --> 00:45:22,560
które wiem, że jeśli je przekroczę,

618
00:45:22,640 --> 00:45:26,720
to one źle się skończą dla mnie,
ale też dla ludzi, z którymi współpracuję.

619
00:45:26,800 --> 00:45:31,440
[Krzysiek:] Tak, przykład taki z naszego życia
i z naszej działki to są warsztatowcy,

620
00:45:31,520 --> 00:45:35,000
Mówimy warsztatowcom,

621
00:45:35,080 --> 00:45:39,200
że dni przygotowań są po to,
żeby się przygotować na warsztat. Jeśli

622
00:45:39,280 --> 00:45:43,760
oni tego nie zrobią, to my im lojalnie
mówimy: „Słuchajcie, teraz jest taki czas,

623
00:45:43,840 --> 00:45:47,800
kiedy jesteśmy dla was, odpowiadamy
wam na wszystkie pytania, ale jutro

624
00:45:47,880 --> 00:45:52,280
jak zacznie się pierwsza tura
warsztatów, może być nam trudno

625
00:45:52,360 --> 00:45:56,080
wam odpowiedzieć”.
Więc miejcie taką pewność,

626
00:45:56,160 --> 00:46:01,200
że teraz jesteśmy dla was i jednocześnie
jutro możemy tego czasu nie mieć.

627
00:46:01,280 --> 00:46:04,840
I to jest dla nas
takie zakomunikowanie uczciwe granic,

628
00:46:04,920 --> 00:46:08,880
mówiąc, że tu są drzwi, tędy
można do nas przyjść, o coś poprosić

629
00:46:08,960 --> 00:46:11,840
i dostać wszystko,
czego potrzebujecie w tym czasie.

630
00:46:11,920 --> 00:46:14,200
Potem już może być zdecydowanie trudniej.

631
00:46:14,280 --> 00:46:18,600
[Ula:] Tak, i to nie wynika ze złośliwości,
ale raczej ze znajomości realiów pracy,

632
00:46:18,680 --> 00:46:23,200
czyli że potem jak nam dojeżdża kilka
kolejnych osób, to nie jesteśmy w stanie

633
00:46:23,280 --> 00:46:27,040
od początku każdemu opowiadać, po prostu
mamy robotę, którą musimy zrobić.

634
00:46:27,120 --> 00:46:30,600
Ale to jest właśnie coś
takiego, myślę, z naszej działki faktycznie.

635
00:46:30,680 --> 00:46:34,960
[Krzysiek:] I to jest zadbanie tak naprawdę
zarówno o jedną, jak i o drugą stronę,

636
00:46:35,040 --> 00:46:39,200
dlatego że my dbamy trochę o siły
i o własne emocje, własne nerwy,

637
00:46:39,280 --> 00:46:44,200
ale z drugiej strony pokazujemy ścieżkę,
w której te osoby mogą też zadbać o to,

638
00:46:44,280 --> 00:46:48,960
żeby dostać od nas wszystko to, czego
potrzebują. To się pewnie będzie zmieniało

639
00:46:49,040 --> 00:46:52,560
w kontekście różnych ekip,
różnych działek, ale myślę sobie,

640
00:46:52,640 --> 00:46:55,960
że taka ogólna zasada
mniej więcej właśnie taka jest.

641
00:46:59,320 --> 00:47:04,720
No właśnie. I teraz myślę sobie jeszcze,
że bardzo istotne, tu już właściwie

642
00:47:04,800 --> 00:47:10,000
w większości też, aha, w trakcie możemy
jeszcze o tych kilku rzeczach powiedzieć,

643
00:47:10,080 --> 00:47:16,880
że na poziomie komunikowania istotne
jest powiedzenie,

644
00:47:16,960 --> 00:47:23,360
że „nie” to pełne zdanie,
że często nie musimy się tłumaczyć, mówić

645
00:47:23,440 --> 00:47:28,160
dlaczego, dlatego że to często
jest zaproszeniem do negocjacji, w sensie

646
00:47:28,240 --> 00:47:31,200
jest tak odbierane jako zaproszenie
do negocjacji.

647
00:47:31,760 --> 00:47:36,440
Czasem może być tak, że nie potrafimy
odpowiedzieć komuś,

648
00:47:36,520 --> 00:47:38,640
kto przychodzi do nas i czegoś chce.

649
00:47:38,720 --> 00:47:43,520
I teraz to jest OK, żeby powiedzieć,
że nie wiem, że potrzebuję chwili czasu

650
00:47:43,600 --> 00:47:46,800
do namysłu. To jest OK,
żeby powiedzieć, że potrzebuję

651
00:47:46,880 --> 00:47:51,480
tej chwili czasu na przykład w samotności,
bez kontaktu z tą drugą osobą, bo chcę

652
00:47:51,560 --> 00:47:55,280
to przemyśleć na spokojnie,
zanim się zgodzę.

653
00:47:55,360 --> 00:48:01,160
Myślę sobie, że każde „tak” dla jakiejś
kwestii jest „nie” dla wszystkich innych,

654
00:48:01,240 --> 00:48:05,520
więc istotne jest to,
żeby tym swoim „tak” i „nie” zarządzać

655
00:48:05,600 --> 00:48:10,600
w zgodzie ze sobą i w zgodzie też z tym,
nie wiem, na co się umawialiśmy

656
00:48:10,680 --> 00:48:15,080
z festiwalem czy z tym, na ile
jesteśmy w stanie pewne rzeczy zrobić.

657
00:48:15,880 --> 00:48:19,800
Dobrze jest w kontekście dbania
o siebie, bo Slot to jest maraton,

658
00:48:19,880 --> 00:48:24,400
a nie sprint, w sensie trwa cztery dni,
więc jest tego czasu tam dużo,

659
00:48:24,480 --> 00:48:28,840
żeby dbać o swoje siły,
dawać sobie przerwy,

660
00:48:28,920 --> 00:48:32,880
dawać sobie taką przestrzeń na to,
że ja teraz po prostu potrzebuję

661
00:48:32,960 --> 00:48:37,400
czasu dla siebie, potrzebuję zadbać
o swoje siły na jutro. To nie jest tak,

662
00:48:37,480 --> 00:48:42,280
że my się możemy... W sensie my tych sił
mamy określoną ilość w ciągu każdej doby.

663
00:48:42,600 --> 00:48:49,880
Jeśli wykorzystujemy je w 110%,
to te 10% zabieramy z jutra,

664
00:48:49,960 --> 00:48:55,080
a nie rodzą się znikąd.
I myślę sobie, że też istotne jest to,

665
00:48:55,160 --> 00:48:59,920
że ja tak postrzegam Slot, myślę,
że my tak postrzegamy Slot i pewnie

666
00:49:00,000 --> 00:49:02,840
większość z nas tak postrzega Slot,
że to jest miejsce,

667
00:49:02,920 --> 00:49:06,920
które jest bardzo relacyjne.
I teraz dobrym narzędziem,

668
00:49:07,000 --> 00:49:11,640
które pomaga nam dbać o granicę,
jest rozdzielenie roli od osoby.

669
00:49:11,720 --> 00:49:14,920
Powiedzenie sobie, wiesz co,
bardzo chciałbym ci pomóc

670
00:49:15,000 --> 00:49:19,200
i jednocześnie jako szef
potrzebuję zadbać o to i o to.

671
00:49:19,522 --> 00:49:24,600
I trochę możemy się za tą rolą
chować, możemy ją wykorzystywać do tego,

672
00:49:24,680 --> 00:49:28,760
żeby tę granicę łatwiej stawiać,
albo żeby wymagać od innych też czegoś, nie?

673
00:49:28,840 --> 00:49:32,360
Myślę sobie, że to jest coś,
co może nam w tym pomóc.

674
00:49:32,440 --> 00:49:35,360
[Ula:] Ja tylko dodam gwiazdeczkę
do krótkiego „nie”, bez tłumaczenia.

675
00:49:35,440 --> 00:49:37,880
To nie chodzi o takie „nie i koniec”,
bo to jest twierdza,

676
00:49:37,960 --> 00:49:41,280
tylko raczej chodzi o to, że na przykład:
„Nie dam rady, znajdźmy kogoś innego”.

677
00:49:41,360 --> 00:49:44,360
Czyli tam jest ten element zadbania
o relacje, tak? Ale nie chodzi o to,

678
00:49:44,440 --> 00:49:47,960
że nie dam rady, bo mam to i to, i tamto,
i siamto, tak? Że to o to ci chodziło,

679
00:49:48,040 --> 00:49:50,840
w sensie, jak to opowiedziałeś,
ale też trzeba to zrozumieć.

680
00:49:50,920 --> 00:49:53,760
[Krzysiek:] Tak, bardzo ważne.
[Ula:] Myślę, że też bardzo ważne jest to,

681
00:49:53,840 --> 00:49:56,640
że jeśli wewnętrznie
łapiesz się na takiej pretensji,

682
00:49:56,720 --> 00:50:00,280
kurczę, znowu wszystko na mnie,
to ta granica została przekroczona,

683
00:50:00,360 --> 00:50:03,680
czyli twoja granica została
przekroczona, a ty wtedy milczałeś

684
00:50:03,760 --> 00:50:07,080
i ważne jest to, żeby wiedzieć,
że taka wewnętrzna pretensja,

685
00:50:07,160 --> 00:50:10,840
albo czasem nawet wyrażona,
to jest już taka spóźniona granica,

686
00:50:10,920 --> 00:50:14,600
czyli już tam za długo
się kisiliśmy w sobie,

687
00:50:14,681 --> 00:50:17,641
że tak powiem.
[Krzysiek:] I jeszcze myślę sobie, że to, co robiliśmy

688
00:50:17,720 --> 00:50:21,360
przed chwilą, w sensie to określanie, czy
ja jestem bardziej po stronie twierdzy,

689
00:50:21,440 --> 00:50:25,320
czy bardziej po stronie pola namiotowego,
może nam dać taką refleksję o tym,

690
00:50:25,400 --> 00:50:29,720
w którą stronę ja będę miał tendencję
do pójścia. Czy raczej będę bardzo uległy,

691
00:50:29,800 --> 00:50:34,000
czy raczej będę kimś,
kto niekoniecznie będzie uległy,

692
00:50:35,000 --> 00:50:38,040
i będzie się na tym łapał.

693
00:50:40,880 --> 00:50:43,920
Idziemy dalej. Jak postępować?

694
00:50:44,000 --> 00:50:48,680
Bo znowu wracamy do tego,
że ludzie też mają różne te modele swoje,

695
00:50:48,760 --> 00:50:52,560
stawiania granic, no
i trochę zastanawiać nas może to,

696
00:50:52,640 --> 00:50:56,480
jak podchodzić do ludzi,
którzy są bardziej twierdzami,

697
00:50:56,560 --> 00:51:00,440
a jak podchodzić do tych,
którzy są namiotami. Chcesz zacząć?

698
00:51:00,520 --> 00:51:02,680
[Ula:] Tak, po czym możemy poznać, że ktoś

699
00:51:02,760 --> 00:51:07,080
jest bardziej taką twierdzą, to możecie
sobie też pomyśleć o ludziach, z którymi

700
00:51:07,161 --> 00:51:10,761
współpracujecie, czy o warsztatowcach,
którzy do was przychodzili,

701
00:51:10,840 --> 00:51:14,280
albo o ludziach, nie wiem,
zawodowo, z którymi współpracujecie.

702
00:51:14,360 --> 00:51:17,480
To są takie osoby,
które komunikują się bardzo zwięźle,

703
00:51:17,560 --> 00:51:23,520
trzymają dystans. Taka ich mowa ciała
albo czasem nawet nie tylko mowa ciała,

704
00:51:23,600 --> 00:51:29,880
ale też komunikat to: „Poradzę sobie”.
I jest to takie prezentowanie,

705
00:51:29,960 --> 00:51:31,800
no właśnie nie chcę używać siły,

706
00:51:31,880 --> 00:51:36,120
bo to nie chodzi o siłę, ale jakiś rodzaj
takiego dystansu, właśnie niewpuszczenia, tak?

707
00:51:36,200 --> 00:51:40,200
I tutaj ważne jest to,
żebyśmy nie naciskali na te granice,

708
00:51:40,280 --> 00:51:44,480
ale raczej zostawiali taką przestrzeń,
czyli nasze otwarte drzwi: „Daj znać, jak

709
00:51:44,560 --> 00:51:48,680
będziesz czegoś potrzebować”.
Czyli tę kontrolę zostawiamy po stronie tej osoby.

710
00:51:49,800 --> 00:51:54,040
Na pewno nie działa tutaj naciskanie,
ale bardziej ta otwartość.

711
00:51:54,120 --> 00:51:58,800
Bardzo ważne jest tutaj dotrzymywanie
słowa i budowanie przewidywalności.

712
00:51:58,881 --> 00:52:02,161
Bo jeśli osoba,
która ma twierdzę, jest w twierdzy,

713
00:52:02,663 --> 00:52:07,108
[niezrozumiała wymiana zdań]

714
00:52:07,600 --> 00:52:09,960
to prawdopodobnie to wynika
z jej doświadczeń,

715
00:52:10,040 --> 00:52:12,600
więc gdzieś się sparzyła.
Więc to, że my będziemy

716
00:52:13,120 --> 00:52:16,600
taką stabilną bazą
przewidywalną, prawdopodobnie sprawi,

717
00:52:16,680 --> 00:52:19,120
że ta twierdza będzie w stanie się trochę

718
00:52:21,320 --> 00:52:26,120
rozluźnić. I to, co jest też ważne,
to te osoby nie chcą litości,

719
00:52:26,200 --> 00:52:29,680
ale chcą szacunku, więc bardzo fajnie
jest doceniać takie osoby.

720
00:52:29,760 --> 00:52:32,200
To też bardzo buduje
w kontekście współpracy.

721
00:52:32,280 --> 00:52:37,200
[Krzysiek:] Tak, a z kolei w kontekście namiotu
i w kontekście tych ludzi, którzy mają

722
00:52:37,280 --> 00:52:42,040
jakiś problem ze stawianiem granic,
bardzo dobrze jest doceniać ich „nie”.

723
00:52:42,120 --> 00:52:45,520
Taką szczerość mówienia,
że OK, jak ktoś nam powie,

724
00:52:45,600 --> 00:52:48,840
że czegoś nie chce zrobić,
to mówimy spoko, szanuję to.

725
00:52:49,360 --> 00:52:53,480
Dzięki, że mówisz, bo to jest dla mnie
ważne, żeby twoje granice szanować.

726
00:52:53,560 --> 00:52:58,040
I to mogą być ludzie,
którzy będą robili wszystko za innych

727
00:52:58,120 --> 00:53:02,400
i jednocześnie trzeciego dnia festiwalu
już się wypalą i będą chcieli wracać.

728
00:53:02,480 --> 00:53:08,120
Więc warto o nich dbać, warto czasem wręcz
te granice stawiać za nich i po to mamy

729
00:53:08,200 --> 00:53:12,960
konkretne reguły wolontariatu, tego,
że pracujemy nie więcej niż 6 godzin,

730
00:53:13,040 --> 00:53:18,280
żebyśmy w momencie, kiedy ktoś bardzo chce
to robić, żebyśmy trochę ich stopowali.

731
00:53:18,360 --> 00:53:21,520
W trosce o nich samych. I myślę,
że to też jest jakiś

732
00:53:22,400 --> 00:53:28,480
kawałek odpowiedzialności szefów ekip,
żeby o tych ludzi też w taki sposób dbać,

733
00:53:28,560 --> 00:53:33,360
a nie wykorzystywać ich,
ponieważ mają dobrą wolę i chcą.

734
00:53:35,200 --> 00:53:40,040
Bo to się może potem trochę
obrócić przeciwko nam, któregoś tam

735
00:53:40,120 --> 00:53:43,532
kolejnego dnia. Idziemy dalej?
[Ula:] Tak.

736
00:53:45,689 --> 00:53:50,759
[Krzysiek:] No właśnie. I tutaj bardzo istotne będzie to,
żeby do tych ludzi podchodzić

737
00:53:50,840 --> 00:53:54,440
z taką ciekawością,
która zakłada trochę, że nie wiemy.

738
00:53:54,520 --> 00:54:00,640
Czyli potrzebujemy zapytać, zamiast
zakładać, że znamy tę odpowiedź.

739
00:54:00,721 --> 00:54:06,561
Czyli pytamy, czy ta osoba woli,
żebyśmy jej pomogli, czy raczej,

740
00:54:06,640 --> 00:54:08,880
żeby miała wolną rękę w tym, co robi.

741
00:54:09,920 --> 00:54:12,520
[Ula:] Pomyśleliśmy sobie,
że z jednej strony festiwal

742
00:54:12,600 --> 00:54:17,000
jest takim miejscem, gdzie potrzebujemy
się troszczyć o ludzi, ale z drugiej

743
00:54:17,080 --> 00:54:21,600
strony też pewne rzeczy po prostu
muszą się wydarzyć, żeby ten festiwal

744
00:54:21,680 --> 00:54:26,040
mógł być i jako szefowie,
czy wy jako warsztatowcy, jeżeli jesteście

745
00:54:26,120 --> 00:54:30,280
w roli warsztatowca, to też potrzebujecie
warsztat poprowadzić, żeby on był, nie?

746
00:54:30,360 --> 00:54:35,320
[Krzysiek:] No dobrze, słuchajcie,
w takim razie kilka takich rzeczy,

747
00:54:35,400 --> 00:54:40,760
takich generalnych wskazówek,

748
00:54:40,840 --> 00:54:46,920
czyli właśnie oddzielamy
zadanie od osoby, czyli mówimy,

749
00:54:47,000 --> 00:54:49,480
jeśli ktoś nas na jakimś poziomie zawiódł

750
00:54:49,560 --> 00:54:53,760
albo czegoś nie zrobił, to mówimy
raczej o zadaniach, a nie o osobie.

751
00:54:55,920 --> 00:54:59,840
[Ula:] Czyli w kontekście w ogóle stawiania
granic, ale też sytuacji konfliktowych,

752
00:54:59,920 --> 00:55:02,760
jeśli coś się nie wydarzy
i potrzebujemy postawić granice,

753
00:55:02,840 --> 00:55:06,600
to potrzebujemy się skupić na zachowaniach,
ale nie na zmienianiu człowieka.

754
00:55:06,680 --> 00:55:10,840
Czyli potrzebujemy tego szacunku
do tego człowieka i skupienia

755
00:55:10,920 --> 00:55:15,960
się na tym zachowaniu,
które jest jakoś trudne albo które potrzebujemy

756
00:55:16,040 --> 00:55:21,120
zmienić, czyli granice stawiamy
wobec tego, co ktoś robi, a nie wobec tego,

757
00:55:21,200 --> 00:55:25,080
kim jest. To jest ważne,
co próbowaliśmy teraz powiedzieć, nie?

758
00:55:25,160 --> 00:55:29,280
[Krzysiek:] Tak.
[Ula:] I teraz to, co nam w tym pomaga,
to jest oddzielenie zadania od osoby.

759
00:55:29,360 --> 00:55:33,880
Czyli mówimy na przykład: „Ta zmiana musi
być obstawiona do 18.00”,

760
00:55:33,960 --> 00:55:38,480
a nie na przykład: „Zawiodłeś mnie”.
Albo: „Zawiedliście mnie, jak mogliście”.

761
00:55:39,920 --> 00:55:41,280
Dobrze

762
00:55:41,360 --> 00:55:45,560
jest być dosyć takim twardym w sprawie,
ale miękkim wobec człowieka, co znaczy,

763
00:55:45,640 --> 00:55:49,800
że to jest do zrobienia i jednocześnie
widzę, że jesteś strasznie zmęczony, no

764
00:55:49,880 --> 00:55:53,920
pogadajmy o tym, nie? Czyli zobaczcie,
dalej zostajemy przy tym, że coś się musi

765
00:55:54,000 --> 00:55:57,600
wydarzyć, ale właśnie jest ten aspekt,
o którym wcześniej powiedziałam,

766
00:55:57,680 --> 00:56:00,080
taki relacyjny,
czyli widzimy człowieka i wtedy

767
00:56:00,160 --> 00:56:03,200
możemy te granice negocjować
albo o tym rozmawiać i szukać,

768
00:56:03,280 --> 00:56:06,600
gdzie jest nasza granica, gdzie
jest granica tego drugiego człowieka.

769
00:56:06,960 --> 00:56:11,600
[Krzysiek:] Czasem pomaga też to, żeby uzasadnić,
dlaczego tak jest, nie? Myślę sobie,

770
00:56:11,680 --> 00:56:17,600
że kiedy my mówimy warsztatowcom
na przykład o tym, że mają być w miejscu,

771
00:56:17,680 --> 00:56:21,760
w którym są warsztaty, do godziny,
w której tura warsztatów się kończy,

772
00:56:21,840 --> 00:56:24,840
jeśli nie jest ustalone inaczej.
To mówimy też dlatego,

773
00:56:24,920 --> 00:56:28,800
że być może ktoś przyjdzie na pół godziny
przed, zobaczy, że nie może już wejść,

774
00:56:28,880 --> 00:56:32,840
ale przyjdzie jutro, a nie będzie miał
takiego poczucia, że warsztat się skończył

775
00:56:32,920 --> 00:56:36,880
na przykład, nie? I to powiedzenie,
dlaczego tak jest, wzmacnia

776
00:56:36,960 --> 00:56:41,200
też ten przekaz i uzasadnia,
dlaczego ta granica w tym miejscu jest.

777
00:56:42,320 --> 00:56:46,760
[Ula:] Bardzo fajnie działa
też mówienie z pozycji moich potrzeb,

778
00:56:46,840 --> 00:56:50,680
niż tego, że coś jest do zrobienia,
wiecie, takie w ogóle oderwane,

779
00:56:50,760 --> 00:56:54,600
czyli potrzebuję, żeby było to zrobione,
bo na przykład bez tego stoi

780
00:56:54,680 --> 00:56:58,960
cała reszta, bo bez tego, w sumie to,
co powiedziałeś, nie? Tylko że ten aspekt

781
00:56:59,040 --> 00:57:02,520
taki, że potrzebuję
tego ja albo my jako zespół

782
00:57:02,600 --> 00:57:08,120
potrzebujemy... Ale też mówienie jednak
o naszych potrzebach, że to by było ważne.

783
00:57:08,200 --> 00:57:10,400
I też konkrety zamiast ogólników.

784
00:57:10,480 --> 00:57:13,880
[Krzysiek:] Tak, ale w komunikacie
„ja” jest jeszcze taki kawałek,

785
00:57:13,960 --> 00:57:19,200
że nie chodzi o to, żeby to był komunikat
ty, czyli że zawaliłeś coś, ale raczej

786
00:57:19,280 --> 00:57:22,680
ja potrzebuję, czy my potrzebujemy,
żeby to było zrobione,

787
00:57:22,760 --> 00:57:26,160
ponieważ jest taka właśnie potrzeba,
a nie mówienie o tym,

788
00:57:26,240 --> 00:57:30,200
że ty coś zawaliłeś czy znowu
czegoś nie zrobiłeś, czy coś takiego.

789
00:57:31,280 --> 00:57:35,760
[Ula:] Tak. I konkret zamiast ogólników,
czyli nie znowu to, co powiedzieliśmy,

790
00:57:35,840 --> 00:57:39,480
nie mówimy o osobie: „Weź,
bądź odpowiedzialny i zrób to”,

791
00:57:39,560 --> 00:57:45,080
tylko na przykład mówimy o zachowaniu:
„Uprzedź następnym razem, że nie zdążysz”,

792
00:57:45,160 --> 00:57:49,000
albo powiedz mi, że się spóźnisz,
albo powiedz mi, że coś tam, tak?

793
00:57:49,080 --> 00:57:51,960
Czyli mówimy o tym,
jakiego konkretnego zachowania

794
00:57:52,040 --> 00:57:56,000
potrzebujemy, oczekujemy, żeby mogło
się dziać to, co ma się zadziać,

795
00:57:56,080 --> 00:58:00,160
ale nie używamy ocen, epitetów
i nie odnosimy się do osoby.

796
00:58:00,240 --> 00:58:04,000
[Krzysiek:] Tak. I jeśli możemy,
to dobrze też jest dać jakiś wybór, nie?

797
00:58:04,080 --> 00:58:07,320
W sensie pozostawić
wolność właśnie w granicach tego,

798
00:58:07,400 --> 00:58:10,840
co ktoś może zrobić,
nie? Że już niekoniecznie musimy,

799
00:58:10,920 --> 00:58:15,400
nie wiem, mówić ludziom, w jaki sposób
to mają zrobić, ale zostawiać

800
00:58:15,480 --> 00:58:20,720
im też taki poziom sprawczości do tego,
żeby oni sami wybrali, jak to zrobić.

801
00:58:20,800 --> 00:58:24,200
[Ula:] Zobaczcie, mamy nadzieję,
że tym pokazaliśmy wam, że wymaganie

802
00:58:24,280 --> 00:58:27,760
i szacunek dla granic
nie stoją w sprzeczności, czyli

803
00:58:27,840 --> 00:58:31,760
że my możemy szanować drugą osobę
i jednocześnie wymagać, nie? [Krzysiek:] Tak.

804
00:58:33,320 --> 00:58:38,040
[Ula:] Dobrze, to przechodzimy
do ostatniej części, którą mamy, tak? [Krzysiek:] Tak.

805
00:58:38,120 --> 00:58:41,470
[niezrozumiała wymiana zdań]

806
00:58:41,760 --> 00:58:45,880
[Krzysiek:] O Jezu, coś, co się tu kliknęło w zupełnie
innym miejscu, w którym jesteśmy.

807
00:58:49,560 --> 00:58:50,520
Dobrze.

808
00:58:52,160 --> 00:58:54,760
Aha, to jeszcze nie jest ostatnie miejsce. [śmiech]

809
00:58:55,320 --> 00:58:59,800
Chodzi generalnie o to,
że zobaczcie, że jeśli mówimy ludziom...

810
00:58:59,880 --> 00:59:01,120
[Ula:] Taki tip językowy.

811
00:59:01,199 --> 00:59:05,399
[Krzysiek:] Taki tip językowy,
ale on ma znaczenie, że to trochę w ogóle,

812
00:59:05,480 --> 00:59:09,160
jeśli byście byli pewnie
na jakichś warsztatach impro

813
00:59:09,240 --> 00:59:13,760
gdzieś na Slocie, to tego też będziecie
się uczyć jako jednej z pierwszych rzeczy,

814
00:59:13,840 --> 00:59:17,680
że to jest o przyjmowaniu trochę
zaproszeń i o przyjmowaniu tego,

815
00:59:17,760 --> 00:59:23,320
o łączeniu bardziej niż o dzieleniu.
Czyli właśnie ten przykład, że rozumiem,

816
00:59:23,400 --> 00:59:26,960
że to frustrujące
i nadal potrzebuję, żeby to było zrobione,

817
00:59:27,040 --> 00:59:31,400
łączy jedno z drugim. Czyli rozumiem twoje
emocje, rozumiem, że to może wkurzać.

818
00:59:31,480 --> 00:59:35,320
Rozumiem, że jesteś zmęczony,
że ci się może nie chcieć i jednocześnie

819
00:59:35,400 --> 00:59:38,520
dalej musimy te stoliki
przenieść albo zrobić coś innego.

820
00:59:38,600 --> 00:59:43,280
Natomiast kiedy mówimy, że rozumiem,
że to frustrujące, ale nadal trzeba,

821
00:59:43,360 --> 00:59:49,160
żeby to było zrobione, to trochę
jakbyśmy kasowali tę pierwszą część.

822
00:59:49,240 --> 00:59:53,240
Więc bardzo pomyślcie
sobie o tym i spróbujcie

823
00:59:53,320 --> 00:59:57,240
powiedzieć sobie kilka razy
właśnie te dwa takie zdania,

824
00:59:57,320 --> 01:00:02,200
które będziecie łączyli
za pomocą spójników „i” lub „ale”, nie?

825
01:00:02,280 --> 01:00:06,800
I zobaczcie, jaki jest tutaj,
jaki będzie tutaj wydźwięk tego.

826
01:00:09,082 --> 01:00:12,962
[Ula:] Dobra. [Krzysiek:] Strzałeczka w dół to się zmienia slajd. [Ula:] Dobrze.

827
01:00:13,041 --> 01:00:16,841
I słuchajcie, ostatnia
część już bardzo praktyczna,

828
01:00:16,920 --> 01:00:20,640
jak mówić o swoich granicach.

829
01:00:22,400 --> 01:00:28,120
I tutaj to, co jest ważne,
to, że komunikowanie granic,

830
01:00:28,200 --> 01:00:31,920
wiecie, czasem słyszymy takie zdania,
że „no, ja tak już jestem”

831
01:00:32,000 --> 01:00:35,600
albo „to taka moja cecha”.
To chcemy wam dzisiaj powiedzieć, że nie.

832
01:00:35,680 --> 01:00:39,600
Komunikowanie granic to jest konkretna
umiejętność, to nie jest cecha charakteru,

833
01:00:39,680 --> 01:00:43,640
tak jak znajomość swoich granic, jak wy
jesteście, to pewnie macie tę świadomość,

834
01:00:43,720 --> 01:00:47,160
ale jeszcze chcemy to podkreślić,
że tego można się po prostu nauczyć,

835
01:00:47,240 --> 01:00:50,680
że warto jest się tego uczyć,
tak jak każdej innej umiejętności.

836
01:00:53,001 --> 01:00:56,721
[Krzysiek:] Tak, i trochę jest też tak, że wiecie, to,

837
01:00:56,800 --> 01:01:02,680
że ta umiejętność zakłada,
że ona będzie widziana po drugiej stronie,

838
01:01:02,760 --> 01:01:07,600
czyli że my też o tym właśnie powiemy.
Nie tylko będziemy te granice sobie

839
01:01:07,680 --> 01:01:10,800
stawiać w głowie,
ale że będziemy o nich mówili.

840
01:01:10,880 --> 01:01:16,640
I kilka takich opcji, które możemy
tutaj zobaczyć i możemy zobaczyć, wiecie,

841
01:01:16,720 --> 01:01:19,120
możecie zobaczyć, jakbyście zareagowali.

842
01:01:19,200 --> 01:01:21,640
[Ula:] To są totalnie
wymyślone przez nas historie.

843
01:01:21,720 --> 01:01:25,960
[Krzysiek:] Tak, zupełnie nie mają związku z tym,
czego się możecie spodziewać na Slocie.

844
01:01:26,040 --> 01:01:30,920
Znaczy nie, no mają trochę,
myślę. Ale jeśli ktoś mówi, że chce,

845
01:01:31,000 --> 01:01:34,800
prosi was, żeby wziąć jego zmianę,
czy żeby znaleźć,

846
01:01:35,640 --> 01:01:38,480
żeby on mógł sobie
pójść po prostu wcześniej.

847
01:01:39,720 --> 01:01:44,120
I mówisz: „OK”, zgadzasz się na wszystko
za każdym razem, a w środku masz

848
01:01:44,200 --> 01:01:50,040
poczucie sprzeciwu, to będzie
taki sygnał, że to jest luźna granica.

849
01:01:50,120 --> 01:01:54,920
Jeśli będziesz podchodził do tego,
czy podchodziła do tego na zasadzie

850
01:01:55,000 --> 01:02:00,000
sztywnego ustalenia, że grafik
jest święty i nic w nim nie można zmienić,

851
01:02:00,080 --> 01:02:05,520
bo jest wyryty po prostu w kamieniu,
to będzie takie podejście twierdzy.

852
01:02:05,600 --> 01:02:10,680
Jeśli z kolei jest jakaś
elastyczność i mówienie: „OK,

853
01:02:10,760 --> 01:02:14,800
tego nie wezmę, ale mogę
postarać się rozwiązać to jakoś inaczej,

854
01:02:14,880 --> 01:02:20,200
możemy zadbać i o to, i o to, żeby zarówno
zmiany były zaopiekowane,

855
01:02:20,280 --> 01:02:25,520
jak i żebyś ty mógł na ten koncert
pójść”, to będzie taki objaw granicy,

856
01:02:25,600 --> 01:02:28,680
która będzie bardziej właśnie
jako ten domek.

857
01:02:28,760 --> 01:02:32,280
[Ula:] Znowu tutaj gwiazdka: to nie jest tak,
że to są najlepsze odpowiedzi, które mogą

858
01:02:32,360 --> 01:02:35,120
być. Chcemy wam tylko pokazać,
jak to można rozróżniać, po czym

859
01:02:35,200 --> 01:02:36,080
to można poznawać.

860
01:02:36,161 --> 01:02:38,481
[Krzysiek:] Tak, no bo kontekst
też się może różnić, nie?

861
01:02:39,240 --> 01:02:45,160
Ktoś do was pisze o 23.30
z problemem, który może poczekać, nie?

862
01:02:45,240 --> 01:02:49,560
Możemy się dać wciągnąć w tę
dyskusję i siedzieć do pierwszej

863
01:02:49,640 --> 01:02:54,880
w nocy i rozwiązywać,
próbować coś z tym zrobić. Możemy powiedzieć,

864
01:02:54,960 --> 01:02:59,480
w sensie możemy stwierdzić,
że OK, nic nie odpisujemy zupełnie.

865
01:03:00,840 --> 01:03:02,680
I to celowo, nie tylko,

866
01:03:02,760 --> 01:03:06,080
że jakby nie widzieliśmy,
czy mieliśmy wyłączony telefon,

867
01:03:06,160 --> 01:03:09,720
ale że ignorujemy i wtedy
to będzie taki objaw twierdzy

868
01:03:09,800 --> 01:03:14,480
i zarówno jedno, jak i drugie będzie miało
swoje konsekwencje, w sensie wszystko

869
01:03:14,560 --> 01:03:18,120
będzie miało swoje konsekwencje,
ale pierwsze będzie takie, że obudzimy

870
01:03:18,200 --> 01:03:20,320
się zmęczeni albo będziemy wkurzeni na to.

871
01:03:20,400 --> 01:03:22,840
Drugie, że ta osoba
będzie miała takie poczucie,

872
01:03:22,920 --> 01:03:26,240
że ktoś ją zignorował,
ale możemy też powiedzieć: „Wiesz co,

873
01:03:26,320 --> 01:03:30,280
słyszę, że to jest dla ciebie
ważne i jednocześnie nie mam na to dzisiaj

874
01:03:30,360 --> 01:03:34,240
już przestrzeni, jestem zmęczony,
potrzebuję odpocząć. Wróćmy do tego rano”.

875
01:03:34,320 --> 01:03:38,000
Nie? I znowu zobaczcie,
że tam było to i. Więc tutaj

876
01:03:38,080 --> 01:03:41,720
to byłoby istotne,
żeby łączyć jedno z drugim.

877
01:03:43,640 --> 01:03:46,120
Co jeśli ktoś
nie zrobił kluczowego zadania,

878
01:03:46,200 --> 01:03:50,760
jakiegoś bardzo ważnego, i na tym zadaniu
właśnie stoi jakoś cała reszta?

879
01:03:50,841 --> 01:03:55,601
[Ula:] No właśnie, można zrobić mu wyrzuty,
czyli idziemy z twierdzy: „Zawiodłeś mnie,

880
01:03:55,680 --> 01:03:58,920
znowu nie zrobiłeś”,
i tutaj bardzo personalnie możemy

881
01:03:59,000 --> 01:04:02,880
zareagować. Możemy zrobić unik,
wziąć na siebie, nic nie powiedzieć,

882
01:04:02,960 --> 01:04:07,000
zrobić to samemu. No i znowu,
jeśli jesteśmy w tym domku, czujemy nasze

883
01:04:07,080 --> 01:04:10,640
granice, to możemy o tym powiedzieć,
że na przykład, nie wiem,

884
01:04:10,720 --> 01:04:15,400
ten punkt miał być do 18, bez tego stoimy
z resztą. Co się stało, że nie zdążyłeś,

885
01:04:15,480 --> 01:04:20,080
potrzebuję to zrozumieć, albo co możemy
zrobić kolejnym razem, żebyś zdążył, nie?

886
01:04:20,160 --> 01:04:22,440
Sytuacja, w której ktoś podważa twoją

887
01:04:22,520 --> 01:04:26,320
decyzję przy całej ekipie,
to może być bardzo trudna sytuacja,

888
01:04:26,400 --> 01:04:29,840
w której będziemy mieli ochotę
zareagować jak twierdza i powiedzieć:

889
01:04:29,920 --> 01:04:33,440
„Wiesz co, ja tak powiedziałam
i tyle”, albo „Taka jest moja decyzja”,

890
01:04:33,520 --> 01:04:37,680
czyli jest jakiś taki mur i koniec
rozmowy, albo możemy pójść w drugą stronę,

891
01:04:37,760 --> 01:04:41,320
czyli w ogóle wycofamy się,
żeby nie było jakiegoś konfliktu,

892
01:04:41,400 --> 01:04:43,520
dyskomfortu, ale tak naprawdę możemy

893
01:04:43,600 --> 01:04:48,240
też zareagować, trochę dbając, znaczy
nie trochę, tylko po prostu dbając o nasze

894
01:04:48,320 --> 01:04:51,640
granice, mówiąc na przykład: „Rozumiem,
że się nie zgadzasz,

895
01:04:51,720 --> 01:04:55,960
ale podtrzymuję tę decyzję, pogadajmy
na spokojnie po zmianie”. Czyli wyznaczam

896
01:04:56,041 --> 01:04:59,841
swoją granicę, nie chcę być atakowany przy
innych, chcę z tobą pogadać,

897
01:04:59,920 --> 01:05:02,800
ale nadal zostaję przy sobie. [Krzysiek:] Albo i.

898
01:05:02,880 --> 01:05:07,841
[Ula:] I teraz zobaczcie, [lekki śmiech]

899
01:05:08,160 --> 01:05:13,080
[Ula:] To jest strażnik „i”. [śmiech] Dobrze,
spójrzcie na pięć takich domkowych wersji,

900
01:05:13,160 --> 01:05:16,560
o których mówiliśmy,
bo tak naprawdę łączą te same rzeczy.

901
01:05:17,800 --> 01:05:22,120
I trzy takie elementy
dobrze postawionej granicy,

902
01:05:22,200 --> 01:05:25,680
będziemy teraz, myślę, trochę
podsumowywać to, o czym dzisiaj

903
01:05:25,760 --> 01:05:29,640
mówiliśmy, to jest po pierwsze
konkret, nie ogólnik, czyli na przykład:

904
01:05:29,720 --> 01:05:33,400
„Nie odbieram telefonu po 23.00”
albo „Nie komunikuję się mailowo

905
01:05:33,480 --> 01:05:38,120
na Slocie”. To myślę, że jest taka nasza
granica na Slocie, bo my nie mamy dostępu

906
01:05:38,200 --> 01:05:41,320
do maila, więc to komunikujemy.
Bez nadmiaru tłumaczeń,

907
01:05:41,400 --> 01:05:44,880
czyli ja nie tłumaczę, czemu ja nie mam
dostępu do maila, tylko po prostu

908
01:05:44,960 --> 01:05:48,360
o tym mówię, że nie mam i że teraz
na przykład mamy grupę na WhatsAppie.

909
01:05:49,160 --> 01:05:53,760
I bardzo ważna jest też nasza mowa ciała,
czyli starajmy się o życzliwy ton,

910
01:05:53,840 --> 01:05:57,840
ale treść, która jest taka konkretna,
można powiedzieć „nie” ciepłym tonem,

911
01:05:57,920 --> 01:06:00,720
czyli ta granica
nie musi być w ostrej formie,

912
01:06:00,800 --> 01:06:04,400
ale jednak może być właśnie taka,
w której można ją poczuć.

913
01:06:07,721 --> 01:06:13,561
[Krzysiek:] Przypomina mi się definicja
dyplomacji. Jeśli chcecie wiedzieć,

914
01:06:13,640 --> 01:06:17,480
jaka jest definicja dyplomacji,
to na Slocie wam chętnie opowiem. [lekki śmiech]

915
01:06:18,561 --> 01:06:23,522
[Ula:] Cztery pułapki w komunikowaniu
granicy, na co warto uważać.

916
01:06:23,711 --> 01:06:27,080
Czasem nam się wydaje, wiecie,
że stawiamy granice, one są dość jasne,

917
01:06:27,160 --> 01:06:30,800
a jak się temu przyjrzymy,
to okazuje się, że takie postawiliśmy,

918
01:06:30,880 --> 01:06:34,480
że na przykład ktoś nie był w stanie
tego odczytać. I na przykład

919
01:06:34,560 --> 01:06:39,800
to są takie granice, które są pytaniem:
„Może mógłbyś dziś skończyć wcześniej,

920
01:06:39,882 --> 01:06:43,842
co?” Czyli ja chcę, żeby ktoś skończył
wcześniej, ale tak naprawdę nie powiem,

921
01:06:43,920 --> 01:06:47,080
że chcę, tylko go o to zapytam,
a potem się wkurzę, jak mi powie,

922
01:06:47,160 --> 01:06:49,800
że nie. Zobaczcie,
czyli tak naprawdę nie powiedziałam

923
01:06:49,880 --> 01:06:53,760
tej swojej granicy, ale wydawało mi się,
że powiedziałam. I to nie jest granica,

924
01:06:53,840 --> 01:06:58,760
to jest prośba o pozwolenie na twoją
granicę. Są też takie granice-przeprosiny,

925
01:06:58,840 --> 01:07:02,600
czyli „Przepraszam, że ja tak mówię,
albo przepraszam, że teraz tu przychodzę

926
01:07:02,680 --> 01:07:06,280
i chcę ci o tym powiedzieć,
albo przepraszam, że tak w ogóle, wiesz,

927
01:07:06,360 --> 01:07:10,680
no wiem, że jesteś zmęczony”.
Czyli już zanim coś powiemy,

928
01:07:10,760 --> 01:07:14,760
to już po prostu czuć,
że czujemy się winni, że prosimy.

929
01:07:14,840 --> 01:07:17,080
[Krzysiek:] Że to my tę granicę przekraczamy, nie?

930
01:07:17,480 --> 01:07:20,680
[Ula:] Czasem to jest taka granica,
którą nazwaliśmy tutaj

931
01:07:20,760 --> 01:07:24,880
owijaną, czyli tak długo o tym mówimy,
że ktoś nie jest w stanie zrozumieć, o co

932
01:07:24,960 --> 01:07:29,120
nam chodzi. Czyli jest tyle kontekstu,
tyle tłumaczenia, że ginie sama ta treść.

933
01:07:29,200 --> 01:07:32,360
Czasem niektórzy mówią:
„Ale dobra, to powiedz, o co chodzi”.

934
01:07:32,440 --> 01:07:37,040
A czasem niektórzy nie: wysłuchają i idą
dalej. No i my możemy zostać z poczuciem,

935
01:07:37,120 --> 01:07:40,920
że ktoś nie zareagował na to,
no bo tak naprawdę może nie zrozumiał.

936
01:07:41,000 --> 01:07:43,880
No i wreszcie granica
spóźniona to jest taka,

937
01:07:43,960 --> 01:07:48,680
po której poznajemy, że już powinniśmy
o nią zadbać wcześniej. Czyli to jest tak,

938
01:07:48,761 --> 01:07:53,761
że my milczymy i wybuchamy, tak? Albo mamy
jakieś pretensje, albo w ogóle strzelamy

939
01:07:53,839 --> 01:07:59,079
jakiegoś focha. No to jest taka granica,
która jest spóźniona.

940
01:07:59,160 --> 01:08:05,400
[Krzysiek:] Tak. I to już myślę
możemy zostawić na ten czas

941
01:08:05,480 --> 01:08:11,120
po nagrywaniu
właśnie na prace w grupach.

942
01:08:12,680 --> 01:08:16,760
Chcemy was zachęcić na samym końcu
do zapisania sobie dwóch rzeczy.

943
01:08:16,840 --> 01:08:20,440
Jeśli widzicie, wiecie,
że was to jakoś personalnie dotyka,

944
01:08:20,520 --> 01:08:24,440
że gdzieś w tym wszystkim macie
taki kawałek, który jest dla was

945
01:08:24,520 --> 01:08:29,520
też jakimś tematem, to zobaczcie sobie,
jakiej granicy chcecie pilnować na Slocie.

946
01:08:29,600 --> 01:08:33,640
Czy być może tego, na ile się zgadzacie,
czy do której pracujecie,

947
01:08:33,720 --> 01:08:38,040
czy czegokolwiek jeszcze innego,
w zależności od waszych działek.

948
01:08:38,120 --> 01:08:42,480
I być może też jedną rzecz,
jaką chcecie zrobić trochę inaczej

949
01:08:42,560 --> 01:08:48,920
w podejściu do cudzych granic. Co
inaczej chcecie zrobić wobec ekipy?

950
01:08:49,000 --> 01:08:54,560
[Ula:] I chcemy was zostawić na koniec
z taką myślą, że najlepszy szef ekipy,

951
01:08:54,640 --> 01:08:59,080
jeśli myślimy tutaj o szefach ekipy,
to nie jest ten, kto ma najwyższe mury

952
01:08:59,160 --> 01:09:02,560
albo najszerszy otwarty
namiot, ale to jest ten,

953
01:09:02,640 --> 01:09:06,520
który wie, gdzie postawić furtkę.
I bardzo was zachęcamy, żebyście,

954
01:09:06,600 --> 01:09:11,480
czy w roli szefów, czy w roli warsztatowca,
dbali o swoje granice na Slocie,

955
01:09:11,560 --> 01:09:15,800
bo naprawdę jesteśmy przekonani,
że jeśli zadbacie o siebie, to będziecie

956
01:09:15,880 --> 01:09:19,960
w stanie bardziej być dla innych
i bardziej też korzystać z festiwalu,

957
01:09:20,040 --> 01:09:24,280
i ostatecznie się nie wypalić,
nie zniechęcić, nie frustrować

958
01:09:24,360 --> 01:09:27,720
i mieć po prostu więcej
z tego radochy i satysfakcji,

959
01:09:27,800 --> 01:09:32,400
a tak naprawdę po to ten festiwal
razem robimy i po to tam też jesteśmy,

960
01:09:32,480 --> 01:09:35,280
więc bardzo, bardzo was do tego zachęcamy

961
01:09:35,360 --> 01:09:38,880
i mamy nadzieję,
że udało nam się was zainspirować

962
01:09:38,960 --> 01:09:42,960
do pewnych refleksji na temat
swoich granic, na temat bycia z granicami

963
01:09:43,040 --> 01:09:47,120
innych osób na festiwalu,
ale też właśnie trochę wam pomogliśmy,

964
01:09:47,200 --> 01:09:51,600
jeśli byłeś lub byłaś w tej grupie,
która ma z tym problem, żeby zobaczyć,

965
01:09:51,680 --> 01:09:56,640
że granica to nie zło,
ale coś, co potrzebujemy w sobie

966
01:09:56,720 --> 01:10:01,880
sprawdzać i komunikować,
co tak naprawdę może służyć też ludziom.